ಇತಿಹಾಸವು ಯಾವತ್ತೂ ಏಕರೂಪಿಯಾದುದಲ್ಲ. ಸಮುದಾಯಗಳು ರೂಪಿಸಿ ಕೊಂಡ ಚರಿತ್ರೆಯ ಪ್ರಜ್ಞೆಯು ಅತ್ಯಂತ ಸಂಕೀರ್ಣವಾದುದು. ಮೇಲು ನೋಟಕ್ಕೆ ಇತಿಹಾಸಕ್ಕೆ ವಿಮುಖವಾದಂತೆ ಸಮುದಾಯಗಳು ವರ್ತಿಸಿದರೂ ತಮ್ಮ ಆಳದಲ್ಲಿ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಎಚ್ಚರವನ್ನು ಗೌಪ್ಯವಾಗಿ ಕಾಯ್ದುಕೊಂಡು ಆ ಪ್ರಜ್ಞೆಯನ್ನು ಬಹುರೂಪಿ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಪರೋಕ್ಷವಾಗಿ ನಿರೂಪಿಸುತ್ತ ಬಂದಿರುತ್ತವೆ. ಇಂತಹ ಗುಣವು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಜನಪದ ಪರಂಪರೆಗಳಲ್ಲಿ ಗಾಢವಾಗಿ ಅನುಸಂಧಾನಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಮೌಖಿಕ ನಿರೂಪಣೆಗಳು ಚರಿತ್ರೆಯ ಆಚೆಗಿನ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಮರುಸೃಷ್ಚಿಸುತ್ತಿರುತ್ತವೆ. ಹೀಗಾಗಿಯೇ ಅಂತಹ ಜನಪರಂಪರೆ ತನ್ನ ಕಾಲದ ಹಾಗೂ ಬದುಕಿನ ಮೇಲೆ ನೇರವಾಗಿ ಹಾಯ್ದುಬರುವ ಚರಿತ್ರೆಯ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗಳ ಆಚೆಗೆ ಹೋಗಿ ಮಾಂತ್ರಿಕವಾದ ನಿರೂಪಣೆಗಳಿಗೆ ತೊಡಗುವುದು. ಈ ಬಗೆಯ ನಿರೂಪಣೆ ಗಳನ್ನು ಚರಿತ್ರೆಯ ಪುನರ್ರಚನೆಗೆ ಅನುಸಂಧಾನ ಮಾಡುವ ಕ್ರಮವು ಬಹಳ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾದದ್ದು.

ಇತಿಹಾಸದ ಬಹುರೂಪಗಳನ್ನು ಬೃಹತ್ ಕಥನವಾಗಿ ಸಂಯೋಜಿಸಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ರಚಿಸುವಾಗಲೆಲ್ಲ ಬಹಳ ಮುಖ್ಯವಾದ ಒಂದು ಲೋಪ ತಂತಾನೆ ಆಗಿಬಿಡುತ್ತದೆ. ಅಂತಹ ಬೃಹತ್ ಇತಿಹಾಸಗಳಲ್ಲಿ ಸಮುದಾಯಗಳ ದನಿಯೇ ಉಡುಗಿ ಹೋಗಿ ರುತ್ತದೆ. ಸಮುದಾಯಗಳ ಸಾಕ್ಷಿಪ್ರಜ್ಞೆ ಇಲ್ಲದೆ ರೂಪುಗೊಂಡ ಇತಿಹಾಸವು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಜನವಿರೋಧಿಯಾಗಿಯೇ ಬೆಳೆದು ಪ್ರಭುತ್ವದ ಹುಸಿ ಘಟನೆಯ ವೈಭವವನ್ನೇ ಮಾನ್ಯ ಮಾಡಿರುತ್ತದೆ. ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಇತಿಹಾಸದ ಗಾಢವಾದ ವಿಷಾದ, ಮೌನ, ಅದರ ವಿಪರ್ಯಾಸ ಹಾಗೂ ದುರಂತ ಮತ್ತು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಗಳ ನರಕ ಮೌಖಿಕ ಕಥನಗಳ ಬಹುಬಗೆಯ ರೂಪಕ ಸಂಕೇತ, ಪ್ರತಿಮೆ ಹಾಗೂ ಆಚರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಪ್ಪುಗಟ್ಟಿರುತ್ತವೆ. ಇಂತಹ ಧಾರೆಗಳನ್ನು ಈಗಾಗಲೆ ಸಿದ್ಧಗೊಂಡಿರುವ ಚರಿತ್ರೆಗೆ ಪೂರಕವಾಗಿ ಬಳಸಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಅಪವ್ಯಾಖ್ಯಾನದಿಂದ ತುಂಬಿಹೋಗಿರುವ ಭಾರತೀಯ ಇತಿಹಾಸದ ಅಪರಾಧಗಳನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಲು ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸದ ಆಕರಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದು ಕೂಡ ಜನತೆಯ ಸಾಕ್ಷಿಪ್ರಜ್ಞೆಯನ್ನು ಅಪಮಾನಿಸಿದಂತೆಯೇ.

ಕರ್ನಾಟಕದ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸದ ಧಾರೆಯಲ್ಲಿ ಪುನರ್ರಚಿಸಬೇಕಾದ ಈ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಅದರ ತಾತ್ವಿಕ ನೆಲೆಯನ್ನು ತಕ್ಕುದಾಗಿ ಕಂಡುಕೊಂಡು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸ ಬೇಕಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸದ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಅತ್ಯಂತ ಕಠಿಣವಾದುದು. ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಅದು ಸಿಲುಕುವುದಿಲ್ಲ. ಚರಿತ್ರೆಯ ಸಿದ್ಧ ಮಾದರಿಗಳಿಗೂ ಅದು ಒಗ್ಗುವುದಿಲ್ಲ. ಮೂಲತಃ ಮೌಖಿಕ ಆಕರಗಳು ಚರಿತ್ರೆಯ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿಯೇ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿ ಸುತ್ತಾ ಹೇಳಬೇಕಾದುದನ್ನು ಬಚ್ಚಿಟ್ಟು ಹೇಳಬೇಗಾಗಿಲ್ಲದ್ದನ್ನೆ ಮುಂದುಮಾಡುತ್ತವೆ. ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸುತ್ತ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಹೇಳಿರುವ ಈ ಕ್ರಮವು ರೂಪಕನಿಷ್ಠವಾದುದು; ಹಾಗೆಯೇ ಪ್ರಜ್ಞಾಪ್ರವಾಹತಂತ್ರದಲ್ಲಿ, ಮಾಂತ್ರಿಕ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ಗತಕಾಲವನ್ನು ವರ್ತಮಾನದಲ್ಲಿ ಕರಗಿಸಿಬಿಡುವಂತಹದ್ದು. ಈ ಬಗೆಯ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಪ್ರಜ್ಞೆಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯ ಹಂಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. ದಾಖಲಾತಿಯ ಪಾಠವಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಹಾಗೆಯೇ ಘಟನೆಗೆ ನಿಷ್ಠವಾಗಿಯೂ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಇಂತಹ ಕಥನಗಳ ಮೂಲಕ ಕರ್ನಾಟಕದ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಬೇರೆಯಾಗಿಯೇ ಬರೆದುಬಿಡಬಹುದು. ಇಲ್ಲಿ ಸಾಕ್ಷಿಯು ಮನಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಭೌತಿಕ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕಿಂತ ಭಾವವಿನ್ಯಾಸ ಮತ್ತು ಅದರ ನಂಬಿಕೆ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಅಂತರ‍್ಗತಗೊಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಜ್ಞೆಯೇ ಪ್ರಧಾನವಾಗಿ ಮೌಖಿಕ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ಇಷ್ಟೊಂದು ಸಂಕೀರ್ಣವಾದ ಕಥನಗಳು ಮಾತ್ರ ತಮ್ಮ ಹೊರ ರಚನೆಯಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಮುಗ್ಧವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ತಮ್ಮ ಬಳಕೆ ಏನೂ ಇಲ್ಲ ಎಂಬಂತೆ ತೋರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಅವುಗಳ ತಳದಲ್ಲಿರುವ ವೈರುಧ್ಯಗಳು, ಸಂಘರ್ಷಗಳು, ಪ್ರತಿಕಥನಗಳು ಮತ್ತು ಚೌಕಟ್ಟಿನ ಆಚೆಗಿನ ಅರ್ಥಗಳು ಮೌನ ವಹಿಸುತ್ತಿರುತ್ತವೆ.

ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸದ ಅರ್ಥ ವ್ಯಾಖ್ಯೆ

‘ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸ’ದ ವ್ಯಾಖ್ಯೆಗೆ ಮೊದಲು ಮೌಖಿಕ ಎಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆ ಪರಿಶೀಲಿಸುವ. ಮೌಖಿಕ, ಮೌಖಿಕತೆ, ಬಾಯಿಮಾತು, ತೋಂಡಿ ಎಂಬ ಈ ಶಬ್ದಗಳು ಭಾಷಾ ವಿಜ್ಞಾನದ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖವಾದವು. ಹಾಗೆಯೇ ಜಾನಪದದಲ್ಲಂತೂ ಮತ್ತೂ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದವು. ಈ ಪದಗಳ ವಾಚ್ಯಾರ್ಥ ಸೀಮಿತವೆನಿಸಿದರೂ ಅವು ಅಂತರ‍್ಗತಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಬಹುರೂಪಿ ವಿಶಾಲಾರ್ಥವು ಬಯಲನ್ನು ಆವರಿಸುವಂತಹದು. ಧ್ವನಿತಾರ್ಥದಿಂದ ಮೌಖಿಕತೆ ಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ, ಅದರ ಅರ್ಥವು ತನ್ನ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಬಹುರೂಪಿಯಾಗಿ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವ ಭಾಷಿಕ ಸ್ವಭಾವ ಎಂದಾಗುತ್ತದೆ. ಘನವಾದ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಬಿಂಬಿಸುವುದಾದರೆ ಅದು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪ್ರವೃತ್ತಿ. ಇಂತಹ ಭಾಷಿಕ ಹಾಗೂ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸ್ವಭಾವ-ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳೆರಡೂ ಕೂಡಿಯೇ ಅವರವರ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವ ನಿರೂಪಣೆಗಳಾಗಿ ಮೌಖಿಕ ಆಕೃತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು. ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಪುನರ್‌ಸೃಷ್ಟಿಸುವ ಹಾಗೆಯೇ ಅದನ್ನು ಸಂವಹನ ಮಾಡುತ್ತಲೇ ನಿರಂತರಿಸುವ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಮೌಖಿಕತೆಯು ಮಾಡುತ್ತಲೇ ಇರುತ್ತದೆ. ಈ ಬಗೆಯ ನಿರೂಪಣೆಗಳು ಸಮುದಾಯಗಳು ಎದುರುಗೊಳ್ಳುವ ಕಾಲದ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಅವಸ್ಥೆಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ಮೌಖಿಕವಾಗಿಯೇ ಪುನರ್ ಅಭಿನಯಿಸುತ್ತಿರುತ್ತವೆ.

ಇಂತಹ ಅರ್ಥಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ಸರಳಗೊಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದಾದರೆ, ಮೌಖಿಕತೆಯು ನುಡಿ ಸಂಭ್ರಮ; ಮಾತಿನ ಬೆಡಗು; ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವ ತುಡಿತ; ಹಾಡುವ ಹಂಬಲ; ಹೇಳುವ ಅನಿವಾರ್ಯತೆ; ಮುಟ್ಟುವ ಬಯಕೆ; ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳು ಬಗೆ; ಮೌನವನ್ನು ಧ್ವನಿಸುವ ಕ್ರಿಯೆ; ಆನಂದ ಮತ್ತು ಆಕ್ರಂದನದ ಕೂಗು. ಇಂತಹ ಬಿಡಿಬಿಡಿಯಾದ ಎಲ್ಲ ಅರ್ಥಗಳು ಬೆಸುಗೆಯಾಗುವ ಬೃಹತ್ ವಿಮೋಚನೆಯ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ. ಜನಪದರು ಲೌಕಿಕದ ಜೊತೆಗೆ ನುಡಿಯುತ್ತಲೇ ಅಲೌಕಿಕತೆಯ ಜೊತೆಗೆ ದಿವ್ಯವಾದ ಸಂವಾದವನ್ನು ಕೂಡ ಮೌಖಿಕತೆಯ ಒಳಗೆಯೇ ಸಾಧಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಹೀಗಾಗಿಯೇ ಮೌಖಿಕತೆಯು ಬಹುರೂಪಿ ಸಂಕೀರ್ಣತೆಯ ಅರ್ಥಸಾಧ್ಯತೆಗಳ ಸಂಯುಕ್ತ ಧ್ವನಿ. ಅದು ಕೇವಲ ಬಾಯಿಂದ ಬಾಯಿಗೆ ಸಾಗಿಬಂದ ಹಳೆಯ ನುಡಿ ಮಾತ್ರವೇ ಅಲ್ಲ.

ಈ ಬಗೆಯ ಅರ್ಥಸಂಬಂಧಗಳಿಂದ ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸದ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಮಾಡಬಹುದು. ಇತಿಹಾಸದ ಹೊರಗಿದ್ದವರ ಇತಿಹಾಸ ಸಿದ್ಧಮಾದರಿಯ ಲಿಖಿತ ಇತಿಹಾಸದ ಹಂಗಿಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿಯೇ ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸದ ಪ್ರತಿ ಹಂತವನ್ನು ಹೊಸದಾಗಿ ಸಂರಚಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಲೇ ಜನಪದ ಪರಂಪರೆಯ ಮೌಖಿಕ ವಿವರಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ಸಮಗ್ರವಾಗಿ ಗ್ರಹಿಸಿ ಚಿಂತಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಅಂತಹ ಪುಟ್ಟ ಯತ್ನವಾಗಿ ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಕೆಳಗಿ ನಂತೆ ಭಾವಿಸಬಹುದು. ಜಾತಿಯ ಆತ್ಮಕಥನ, ಮಹಿಳೆಯರ ಆತ್ಮಕಥನ ಆದಿವಾಸಿ ಹಾಗು ಅಲೆಮಾರಿಗಳ ಆತ್ಮಕಥನಗಳನ್ನು ಮೌಖಿಕ ಚರಿತ್ರೆಯ ಬಹುರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಅವುಗಳ ಅನನ್ಯತೆ ಯಲ್ಲಿ ಮರುರೂಪಿಸಿ ಹೊಂದಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಕೂಡ ಇದರಲ್ಲೇ ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.

ಸಮುದಾಯಗಳ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಆತ್ಮಕಥನವೇ ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸ. ಜನಪದರು ತಮ್ಮ ಅಸ್ತಿತ್ವದ ಮೂಲನೆಲೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ನಡೆದುಬಂದ ದಾರಿಯನ್ನು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ನಿರೂಪಣೆಗಳ ಮೂಲಕ ಬಹುರೂಪಿಯಾಗಿ ಕಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಲೇ ಬಂದಿದ್ದಾರೆ. ಸಮಷ್ಟಿಯಾದ ಸುಪ್ತ ಪ್ರಜ್ಞೆಯಲ್ಲಿ ಮೌಖಿಕತೆಯು ರೂಪುಗೊಂಡು ಸಾಮಾಜಿಕವಾದ ಆಯಾಮವನ್ನು ಪಡೆದು ಕೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾಗಿಯೇ ಮೌಖಿಕ ಚರಿತ್ರೆಯು ಆಯಾ ಸಮುದಾಯದ ಅಸ್ತಿತ್ವದ ಜೊತೆಗೆ ಅವರ ಚಹರೆಯನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ತಳಸಮುದಾಯಗಳು ತಮ್ಮ ಇರುವಿಕೆ ಯನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಇಂತಹ ಚಹರೆಗಳಿಂದಲೇ. ಇದು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕವಾದ ಪ್ರವೃತ್ತಿ ಯಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಕಥನ. ಈ ಕಥನವು ನೆನಪುಗಳ ಮೂಲಕ ಸದಾ ರೂಪಾಂತರಗೊಳ್ಳುವ ಬಹುರೂಪಿ ಪ್ರಜ್ಞೆ. ಕಾಲಾತೀತವಾದ ಸ್ವಭಾವದಲ್ಲಿ ಸಾಗುವ ಮೌಖಿಕ ನಿರೂಪಣೆಗಳು ಅಂತಃಸಾಕ್ಷಿಯ ಮೂಲಕ ವರ್ತಮಾನದ ಜೊತೆಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸುತ್ತದೆ.  ಆದರೆ ವರ್ತಮಾನದ ಯಾವುದೇ ಸಂಗತಿಗಳನ್ನೂ ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸವು ನೇರವಾಗಿ ಪ್ರಶ್ನಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ವರ್ತಮಾನದಲ್ಲಿ ಇದ್ದೂ ಇಲ್ಲದಂತೆ, ಗತಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿಯೂ ಅದರಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡಂತೆ ಹಾಗೂ ಭವಿಷ್ಯತ್‌ಕಾಲಕ್ಕೆ ಧ್ಯಾನಿಸಿದಂತೆ ಕಂಡರೂ ಆ ಮೂರನೇ ಕಾಲದ ಹಂಗನ್ನೂ ತೊರೆದುಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಮೌಖಿಕ ಕಥನಗಳು ಚರಿತ್ರೆಯ ಗಡಿಗಳನ್ನು ದಾಟಿಬಿಟ್ಟಿರುತ್ತವೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿಯೇ ಕಾಲಾತೀತ ಪ್ರಜ್ಞೆಯ ನಿರೂಪಣೆಯಾಗಿ ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸವು ವರ್ತಿಸುತ್ತಿರುತ್ತದೆ.

ಕಾಲದ ಅಖಂಡ ಪ್ರಜ್ಞೆ

ಇಂತಹ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸವು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಪುರಾಣ ವಾಗಿಸುವ ಹಾಗೂ ಗತಕಾಲವನ್ನು ಸಮಕಾಲೀನಗೊಳಿಸುವ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ಇದು ಬಹಳ ವಿಶೇಷವಾದ ಸಂಗತಿ. ಚರಿತ್ರೆ ಎಂದರೆ ಗತಕಾಲದ ಪಾಠ ಎಂದು ಭಾವಿಸುವು ದನ್ನು ಮೌಖಿಕ ನಿರೂಪಣೆಗಳು ಅಲ್ಲಗಳೆಯುತ್ತವೆ. ಚರಿತ್ರೆ ಇರುವುದು ಗತಕಾಲದಲ್ಲಲ್ಲ. ಇತಿಹಾಸವು ನಿರೂಪಿತವಾಗಿರುವುದು ವರ್ತಮಾನದ ಗ್ರಹಿಕೆಯಿಂದಲೇ ಮತ್ತು ನಾವು ಬದುಕಿರುವ ಕಾಲದ ಒತ್ತಡಗಳಿಂದಲೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸವು ಧ್ವನಿಸುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಏಕಕಾಲಕ್ಕೆ ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸವು ಕಾಲದ ಮೂರು ಹಂತಗಳನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸಿಕೊಂಡು ಕಾಲಾತೀತವಾಗುವ ಹಂಬಲವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿರುತ್ತದೆ. ಹೀಗೆ ಕಾಲದ ಹಂಗಿಲ್ಲದ ಕಥನವು ಚರಿತ್ರೆಯಾಗುವುದು ಹೇಗೆ ಸಾಧ್ಯ? ಎಂಬ ಸಮಸ್ಯೆ ಎದುರಾಗುವುದು ಸಹಜ. ಕಾಲಬದ್ಧವಾದ ಚರಿತ್ರೆಯ ಹೊರಗಿನ ಚರಿತ್ರೆಯು ಕಾಲದ ನಿಯಂತ್ರಣಗಳನ್ನು ಮೀರಿರುತ್ತದೆ. ಹೀಗೆ ಮೀರುವುದು ಮೌಖಿಕ ಪರಂಪರೆಗೆ ಅನಿವಾರ್ಯ. ತನ್ನ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಬದ್ಧವಾಗಿ ಅದು ತನ್ನ ನಿರೂಪಣೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದೇ ಆದರೆ ಅದರ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಧಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತದೆ. ಯಾಜಮಾನ್ಯ ಕಥನಗಳ ಮುಂದೆ, ಪ್ರಭುತ್ವದ ಸಾಕ್ಷಿಯ ಎದುರು, ಲಿಖಿತ ಆಧಾರಗಳ ಶ್ರೇಷ್ಠಮಾನದಂಡಗಳ ಇಕ್ಕಟ್ಟಿನ ನಡುವೆ ಮೌಖಿಕತೆಯು ತನಗೆ ಬೇಕಾದ ಬೇರೊಂದು ಬಗೆಯ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಹುಡುಕಿಕೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ತನ್ನ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಹೇಗೆ ದಾಖಲಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು ಎಂದು ಅದು ಹುಡುಕಿಕೊಳ್ಳುವಾಗಲೆಲ್ಲ ರಮ್ಯಮಾಂತ್ರಿಕ ಆಶಯಗಳ ಕಡೆಗೆ ಹಾರಿಬಿಡುತ್ತದೆ.

ರಮ್ಯಮಾಂತ್ರಿಕ ನಿರೂಪಣೆಗೆ ಕೇವಲ ಚರಿತ್ರೆಯೇ ದೊಡ್ಡ ಸಂಗತಿಯಲ್ಲ. ಮೌಖಿಕ ಪರಂಪರೆಯು ಯಾವಾಗಲೂ ಅವ್ಯಕ್ತ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುತ್ತದೆ. ಯಾಜಮಾನ್ಯ ಕಥೆಗಳು ಸಾಕ್ಷಿಯ ಗರ್ವದಲ್ಲಿ ಲಿಖಿತ ಚೌಕಟ್ಟುಗಳನ್ನು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ನಿರ್ದೇಶನದಂತೆ ರೂಪಿಸಿಕೊಂಡು ನಿಜವಾದ ಸಾಕ್ಷಿಪ್ರಜ್ಞೆಯ ಮೇಲೆ ದಾಳಿಮಾಡುವಾಗ, ಜನಪದರು ವರ್ತಮಾನದ ಬಗ್ಗೆ ಮೌನವಹಿಸಿ ಮಾಂತ್ರಿಕ ರಮ್ಯತೆಯನ್ನು ಅವಾಹಿಸಿಕೊಂಡು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ವೀರರ ಮೂಲಕ ತಮ್ಮ ಆತ್ಮಕಥನಗಳನ್ನು ನಿರೂಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದರಿಂದಲೇ ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸವು ವರ್ತಮಾನದ ಯಾವ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪ್ರಶ್ನೆಗೂ ಮುಖಮಾಡದೆ ಅದರ ಆಚೆಗೆ ವಿಹರಿಸಿ ವರ್ತಮಾನವನ್ನು ಮರೆಯುವುದರ ಮೂಲಕವೇ ವರ್ತಮಾನವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಅವರಿಗಿದ್ದ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಹಾಗೂ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಇಕ್ಕಟ್ಟು. ವರ್ತಮಾನವನ್ನು ಮರೆತು ಅವು ಹೇಗೆ ವರ್ತಮಾನವನ್ನು ನೆನಪಿಸಬಲ್ಲವು ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಅನೇಕರಿಗೆ ಎದುರಾಗಬುದು. ತನ್ನ ಬಗ್ಗೆ ಏನೊಂದನ್ನೂ ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳದೆ, ತನ್ನ ಕಾಲದ ಸಂಗತಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಮೌನವಹಿಸಿ ಗತಕಾಲವನ್ನು ಮಾತ್ರವೇ ಮೈದುಂಬಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅಸಾಮಾನ್ಯ ವರ್ತನೆ. ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಗಳ ವರ್ತಮಾನವನ್ನು ಮರೆತು ತಳಸಮುದಾಯಗಳು ತಮ್ಮ ಗತಕಾಲವನ್ನು ತಾವೇ ರೂಪಿಸಿಕೊಂಡ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ವೀರರ ಮೂಲಕ ನಿರೂಪಿಸುತ್ತ ಆ ಮೂಲಕ ವರ್ತ ಮಾನಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿರುತ್ತಿರುತ್ತವೆ. ಹೀಗೆ ಸ್ವಭಾವದಲ್ಲಿ ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸವು ಕಾಲದ ಗಡಿಗಳಿಂದ ವಿಮುಕ್ತವಾಗಲು ತೊಡಗಿರುತ್ತದೆ.

ಗತ ಮೌನದ ಪ್ರತಿಧ್ವನಿ

ಈ ಮೇಲೆ ಹೇಳಿದ ಮಾತುಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ಬಿಡಿಸಿ ಹೇಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವೆ. ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸವು ವರ್ತಮಾನಕ್ಕೆ ವಿಮುಖವಾಗಿದ್ದು ಗತಕಾಲಕ್ಕೆ ಮುಖಮಾಡಿರುತ್ತದೆ. ಅಂದರೆ ಗತದ ಮೂಲಕ ವರ್ತಮಾನವನ್ನು ಮೀರುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ಚರಿತ್ರೆ ಹೀಗೆ ಗತದಿಂದ ವರ್ತಮಾನಕ್ಕೆ ಬರುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಮೌಖಿಕ ನಿರೂಪಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಸಹಜ. ಇದು ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಜೀವಂತಗೊಳಿಸುವ ವಿಧಾನ. ಗತವನ್ನು ವರ್ತಮಾನಕ್ಕೆ ಎದುರಾಗಿ ಮಂಡಿಸುವುದೇ ಆತ್ಯಂತಿಕವಾಗಿ ಅದು ತನ್ನ ಸಮಕಾಲೀನತೆಗೆ ಪ್ರತಿರೋಧವನ್ನು ತೋರಲು. ಇಂತಹ ಪ್ರತಿರೋಧವು ರಮ್ಯಮಾಂತ್ರಿಕ ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ರಮ್ಯಮಾಂತ್ರಿಕ ನಿರೂಪಣೆಯು ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತದೆಯೇ ವಿನಾ ಅದನ್ನು ಮರೆಯುವುದಿಲ್ಲ. ಗತಕಾಲವನ್ನು ವರ್ತಮಾನದ ಜೊತೆಗಿನ ಮುನಿಸಿನಿಂದ ಮೌನದಿಂದ ಪುನರ್ ಸೃಷ್ಟಿಸಿ ದಾಗಲೆಲ್ಲ ಆಯಾ ಜನಪದದ ಇತಿಹಾಸವು ವಸ್ತುನಿಷ್ಠತೆಗಿಂತಲೂ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಭಾವನಿಷ್ಟ ವಾಗಿ ಆಕಾರ ಪಡೆಯುತ್ತದೆ. ಮೌಖಿಕ ಕಥನಗಳು ನಮ್ಮ ತಾಳ್ಮೆಯನ್ನು ವಿಪರೀತವಾಗಿ ಪರೀಕ್ಷಿಸುವಷ್ಟೇ ವರ್ತಮಾನವನ್ನು ಉಪೇಕ್ಷಿಸಿರುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ವರ್ತಮಾನದ ಬಗೆಗಿನ ಮೌನವೇ ಚರಿತ್ರೆಯ ಬಗೆಗಿನ ಆಸ್ಫೋಟವೆಂದು ನಾವು ತಿಳಿಯಬೇಕು.

ಹೀಗಾಗಿಯೇ ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸವು ವರ್ತಮಾನದ ಮೌನವೂ ಆಗಿ ಅದರ ಮೂಲಕವೇ ಆಸ್ಫೋಟಕ ದನಿಯನ್ನು ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ನಿಶ್ಯಬ್ಧದ ಅರ್ಥವೇ ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸದ ಸೂಕ್ಷ್ಮಪ್ರಜ್ಞೆ, ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿ ಇತಿಹಾಸವು ಆರ್ಭಟಿಸಿ ವರ್ತಮಾನದ ದಿಗ್ವಿಜಯವನ್ನು ದಾಖಲು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವಾಗಲೆಲ್ಲ ಮೌಖಿಕ ಪರಂಪರೆಗಳು ಗತಕಾಲವನ್ನು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ವಿವರಗಳಿಂದ ಪುನರ್‌ರಚಿಸಿಕೊಂಡಿವೆ. ಹಾಗಾಗಿಯೇ ಇಲ್ಲಿ ಇತಿಹಾಸವು ಮೌನವಾಗಿದೆ; ಭಾರವಾಗಿದೆ; ಹೆಪ್ಪುಗಟ್ಟಿದೆ; ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ದಿಕ್ಕಿಲ್ಲದೆ ವೇಷಗಳನ್ನು ರೂಪಕ ಭಾಷೆಗಳಿಂದ ಹಾಕಿಕೊಂಡಿದೆ. ಮೌಖಿಕವಾದ ಎಲ್ಲ ನಿರೂಪಣೆಗಳು ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಹೇಳುವುದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅದನ್ನೇ ಆಚರಿಸುತ್ತವೆ. ಹಾಗೆ ಆಚರಿಸುವುದರಿಂದಲೇ ಚರಿತ್ರೆಯು ಮೌಖಿಕ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ಗತವೈಭವವೂ ಆಗದೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಗುರಿಯನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾದರೆ ಚರಿತ್ರೆಗೆ ಒಂದು ಉದ್ದೇಶ ಗುರಿ, ನಿಲುವು, ಆಶಯ ಇರಬೇಕಲ್ಲವೇ ಎಂದು ನಿರೀಕ್ಷಿಸುವುದು ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಮೊದಲೇ ಹೇಳಿದಂತೆ, ಜನಪದರಿಗೆ ಚರಿತ್ರೆಯೇ ಮುಖ್ಯವಲ್ಲ. ಹಾಗೊಂದು ವೇಳೆ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನೇ ದಾಖಲಿಸಬೇಕು ಎಂಬ ಬಲವಾದ ಒತ್ತಡ ಅವರಿಗಿದ್ದರೆ ಅನಾಮಧೇಯತ್ವವನ್ನು ಅವರು ಭಾವಿಸುತ್ತಲೇ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಸಮಷ್ಟಿ ಸೃಷ್ಟಿಯ ಸಹಭಾಗಿತ್ವದಲ್ಲಿ ಇಡಿಯಾಗಿ ಇತಿಹಾಸದ ಪ್ರಜ್ಞೆಯನ್ನು ಅಖಂಡವಾಗಿ ಜನಪದರು ಭಾವಿಸುವುದರಿಂದ, ಅವರಿಗೆ ಇತಿಹಾಸದ ಆಚೆಗಿನ ವಿಮುಕ್ತಿಯೇ ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲಾಗಿ ಕಂಡಿದೆ. ಆದರೆ ಜನಪದರು ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಆಚರಿಸಲುತ್ತಾರೆಯೇ ವಿನಾ ಅದನ್ನು ಮೃತಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ದಾಖಲಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಇದು ಚರಿತ್ರೆಯ ಚಲನ ಶೀಲತೆಯನ್ನು ತೋರುತ್ತದೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ನೋಡಿದರೆ, ಬದುಕಿನ ಚಲನಶೀಲ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯೇ ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸ ಎಂದಾಗುತ್ತದೆ.

ಯಾವುದು ಚಲನಶೀಲವೋ ಅದು ಉಳಿಯುತ್ತದೆ. ಯಾವುದು ಚಲನೆಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಕೋಟೆ-ಕೊತ್ತಲ-ಬತೇರುಗಳನ್ನು, ಅರಮನೆ-ಗುರುಮನೆಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡು ಯುದ್ಧ ದಾಹಿಯಾಗಿರುತ್ತದೋ ಅಥವಾ ಲೋಲುಪವಾಗಿರುತ್ತದೋ ಅಥವಾ ಹಿಂಸಕವಾಗಿರುತ್ತದೋ ಅಂತಹದು ಇತಿಹಾಸವಲ್ಲ. ಇತಿಹಾಸವು ನಿರಂತರ ಚಲನ ಶೀಲವಾದುದು. ಮೌಖಿಕ ಕಥನಗಳು ಸದಾ ಬಹುರೂಪಿ ಆಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಚಲನಶೀಲವಾದ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಲದ ಹಂಗನ್ನು ಮೀರುತ್ತಿರುತ್ತವೆ. ಚಲನೆಯೇ ಅವರವರ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವುದು. ಸದಾ ವಿಸ್ತರಣೆಗೊಳ್ಳುವ ಸ್ವಭಾವ ಮೌಖಿಕ ಕಥನಗಳಿಗೆ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯಂತಾಗಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿಯೇ ಚರಿತ್ರೆಯ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಆಕೃತಿಗೆ, ಗುರಿಗೆ ಅವು ಒಳಗಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಗೊಳಿಸಿದ ಕೂಡಲೇ ಸ್ವತಃ ಚರಿತ್ರೆಗೇ ಇರುವ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸಿದಂತಾಗುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಇತಿಹಾಸಕಾರರೂ ಅಂತಹ ನಿರ್ಮಿತಿಗೆ ಬದ್ಧನಾಗಿ ತೀರ್ಮಾನಗಳಿಗೆ ಬರಬೇಕಾ ಗುತ್ತದೆ. ಮೌಖಿಕ ಕಥನಗಳಿಗೆ ಸ್ವೋಪಜ್ಞವಾದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವಿದೆ. ಇಂತಹ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದಿಂದಾಗಿಯೇ ಅವು ಬಹುಪಠ್ಯಗಳನ್ನು ಸಂಕಲಿಸುತ್ತಾ ನಡೆಯುವುದು. ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ತಿದ್ದುವ ಪರಿಯಲ್ಲಿ ಮೌಖಿಕ ಕಥನಗಳು ಸಂಕಲಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಅಂದರೆ ಜನಪದರು ತಮ್ಮ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಕಥನಗಳನ್ನು ಸಂಕಲಿಸುವಲ್ಲಿ ತುಂಬ ಆಸಕ್ತರು. ಇದರಿಂದ ಅವರ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಎಚ್ಚರವು ಸೃಜನಶೀಲವಾದ ನಿರೂಪಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ಮೌಖಿಕ ನಿರೂಪಕರು ಒಂದೇ ಕಥನವನ್ನು ಹಲವು ಧಾರೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಸೃಷ್ಟಿಸುವಾಗ ಇತಿಹಾಸದ ನಿರೂಪಣೆಯನ್ನೇ ಸಂಕಲಿಸುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ. ಇಂತಹ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಜನಪದರಿಗೆ ಖಚಿತವಾದ ಆಧಾರ ಮುಖ್ಯವೆನಿಸು ವುದಿಲ್ಲ. ಇದ್ದ ವಿವರಗಳಿಗೆ ತಮ್ಮ ಬದುಕಿನ ಜೀವ ತುಂಬುವುದೇ ಅವರಿಗೆ ಮುಖ್ಯ. ಹೀಗಾಗಿ ಮೂಲ ವಿವರಗಳು ಮರೆಯಾಗಿ ಅದರ ಮೇಲೆ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಘಟಕಗಳು, ಸಂದರ್ಭ ಗಳು, ಅನುಭವಗಳು ಬೆರೆತು ಇತಿಹಾಸದ ಕಥನದಿಂದಲೇ ಮತ್ತೊಂದು ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ನಿರೂಪಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಮೌಖಿಕ ಚರಿತ್ರೆಯ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ಇಂತಹ ಸ್ವಭಾವ ದಟ್ಟವಾಗಿದೆ.

ಕಾಲದ ಅತಿಮಾನುಷ ಆವರಣ

ಚರಿತ್ರೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಬದುಕುವ ಜನಪದರು ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಎಂದೂ ಗತಸ್ಥಿತಿ ಎಂದು ನಂಬುವುದೇ ಇಲ್ಲ. ಅವರಿಗೆ ಎಲ್ಲವೂ ಇರುವ ಕಾಲವೇ; ಹಾಗೆಯೇ ಇರುವ ಎಲ್ಲ ಕಾಲವೂ ಮೀರುವುದಕ್ಕಾಗಿಯೇ. ಈ ಮಾತನ್ನು ಮೌಖಿಕ ಕಾವ್ಯಗಳ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ವೀರರ ನಿರೂಪಣೆಗಳಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಬಹುದು. ಜನಪದರ ಕಾಲಾತೀತಪ್ರಜ್ಞೆಯು ಇದಕ್ಕೆ ಪೂರಕವಾಗಿದೆ. ಜನಪದರ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ವೀರರು ಕಾಲದ ಹಂಗಿಗೆ ಒಳಗಾಗವುದೇ ಇಲ್ಲ. ಆದರೆ ಸಾರ್ವಕಾಲಿಕವಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಈ ನಾಯಕರನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಂದರೆ ಆ ಕಥನಗಳ ನಾಯಕರ ಮೂಲಕ ಆ ಕಾವ್ಯಗಳ ಸಮುದಾಯಗಳು ಕಾಲದ ವಿಂಗಡಣೆಗೆ ಒಳಪಡದೆ ಇರುವ ತಮ್ಮ ಕಾಲವನ್ನೇ ಅತಿಮಾನುಷಗೊಳಿಸಿ ಬಿಡುತ್ತವೆ. ಕಾಲವನ್ನು ಅತಿಮಾನುಷಗೊಳಿಸುವುದು ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಬದ್ಧತೆ ಎಂಬಂತಿದೆ. ಹೀಗೆ ಕಾಲವನ್ನು ಮನುಷ್ಯಾತೀತ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಅಳತೆ ಮಾಡಿದ ಕೂಡಲೇ ಮೌಖಿಕ ಕಥನಗಳ ನಿರೂಪಕರಿಗೆ ಚರಿತ್ರೆಯ ಕಾಲನಿಷ್ಠತೆಯು ಮುಖ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಹೀಗೇಕೆ ಜನಪದರು ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಕಾಲಬದ್ಧಗೊಳಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ಸರಳ ವಿವರಗಳಿಗೆ ಸಿಲುಕಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಕಾಲವನ್ನು ಪುರಾಣ-ಐತಿಹ್ಯಗಳ ಮೂಲಕ ಭಾವಿಸಿದಾಗಲೂ ಇಂತಹದೇ ಸಮಸ್ಯೆ ಎದುರಾಗು ತ್ತದೆ. ಕಾಲವನ್ನು ಅತಿಮಾನುಷಗೊಳಿಸುವುದು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಗಳ ಗರ್ವವನ್ನು ಮುರಿಯುವು ದಕ್ಕಾಗಿ; ಪ್ರಭುತ್ವದ ಅಂಕುಶದಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕಾಗಿ; ಹಾಗೂ ತನ್ನ ಮೇಲಿರುವ ಶ್ರೇಣೀಕೃತ, ಜಾತಿನಿಷ್ಠ ಸಮಾಜಗಳ ಯಾಜಮಾನ್ಯದಿಂದ ಪಾರಾಗುವುದಕ್ಕಾಗಿ. ಇದರಿಂದಲೇ ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸವು ಕಾಲವನ್ನು ಅತಿಮಾನುಷ ಮಾಪನಗಳಿಂದ ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡಿರುತ್ತದೆ.

ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಿಂದ, ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಇನ್ನೊಂದು ಆಯಾಮದಿಂದಲೂ ವಿವರಿಸಬಹುದು. ಸಾಮಾನ್ಯರ ಸಾಮಾಜಿಕ ಬದುಕಿನ ಅತಿಮಾನುಷ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯೇ ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸ. ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ತಾವು ಅನುಭವಿಸುವ ದೈನಂದಿನ ಸುಖ ದುಃಖಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ, ಘಟನೆಗಳಲ್ಲಿ, ಹಳೆಯ ಕಥನಗಳಲ್ಲಿ, ಆಚರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಜನಪದರು ಪ್ರತಿಸೃಷ್ಟಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಂಗತಿ. ಹೀಗೆ ಖಾಸಗಿ ಬದುಕಿನ ಎಲ್ಲ ಸೋಲು-ಗೆಲುವು, ಆಸೆ-ನಿರಾಸೆ, ಕನಸು-ಆಶಯಗಲನ್ನೆಲ್ಲ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಹಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಲೇ ಜನಪದರು ಪುರಾಣ-ಐತಿಹ್ಯ-ಆಚರಣೆಗಳ ಪರಕಾಯ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ಮಾಡಿ ತಮ್ಮ ಒಡಲ ಕಿಚ್ಚನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಖಾಸಗಿಯಾದದ್ದನ್ನೆಲ್ಲ ಜನಪದರು ತಮ್ಮ ಮೌಖಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ನಿರೂಪಣೆಗಳಿಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಿ ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಪರಕಾಯ ಪ್ರವೇಶ ಮಾಡುವು ದರಿಂದ ಅವರು ಚರಿತ್ರೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಮುಖಾಮುಖಿ ಆಗುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ. ನೆನ್ನೆಯ ಪರಕಾಯ ಪ್ರವೇಶಗೊಂಡು ನೆನ್ನೆಯ ಇತಿಹಾಸದ ದುರಂತದ ಜೊತೆಗೆ ತಮ್ಮ ಮೌನ ಆಕ್ರಂದನವನ್ನು ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕೆರೆಗೆ ಆಹಾರವಾದ ಭಾಗೀರಥಿ ಇಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಒಂದು ಬೃಹತ್ ರೂಪಕ. ಆದರೆ ಅಂತಹ ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಜೀವಂತ ರೂಪಕಗಳು ಅಥವಾ ನಿರೂಪಕರು ನೆನ್ನೆಯ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ವರ್ತಮಾನದ ಅನುಭವದಿಂದ ಪುನರ್ ಅಭಿನಯಿಸುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ. ಹೀಗಾಗಿಯೇ ಗತಕಾಲದ ಪುನರ್ ಅಭಿನಯವೇ ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸವಾಗಿ ಕಾಣುವುದು.

ಗತಕಾಲದ ಜೀವಂತ ಆಚರಣೆ

ಗತಕಾಲವನ್ನು ಅರ್ಥಾತ್ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಅಭಿನಯಿಸುವುದು ಒಂದು ಸಂಕೀರ್ಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆ. ಮೌಖಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ಕಥನಗಳು ಎಷ್ಟೊಂದು ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ಎಂದರೆ ಇಡೀ ಗತಕಾಲವನ್ನೆ ಅವು ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಜೀವಂತಗೊಳಿಸಿಬಿಡಬಲ್ಲವು. ಜನಪದರ ಹಬ್ಬ-ಜಾತ್ರೆ-ಉತ್ಸವಗಳು ಗತಕಾಲದ ಜೀವಂತ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತವೆ. ಗ್ರಾಮದೈವಗಳ ಆಚರಣೆಗಳು ಒಂದೇ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಆದಿಯುಗವನ್ನೂ ಮಧ್ಯಯುಗವನ್ನೂ ವರ್ತಮಾನವನ್ನೂ ಒಟ್ಟಿಗೇ ಸೃಷ್ಟಿಸಿ ಗತಕಾಲವನ್ನು ಅದ್ದೂರಿಯಾಗಿ ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತವೆ. ಹೀಗೆ ಕಾಲವನ್ನು ಪುನರ್‌ಸೃಷ್ಟಿಸಿ ಅದನ್ನು ಆಚರಿಸುವ ಮೌಖಿಕ ಕಥನಗಳು ತಮ್ಮ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಪುನರ್ ನಕರಿಸಿಕೊಳ್ಳು ತ್ತವೆ. ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಹೀಗೆ ಅಭಿನಯಿಸುತ್ತ ಅದನ್ನು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕವಾದ ಆಚರಣೆಯಾಗಿಸಿ ಕೊನೆಗೆ ಇತಿಹಾಸವನ್ನೇ ದೈವವಾಗಿ, ಆಧ್ಯಾತ್ಮವಾಗಿ, ವಿಮುಕ್ತಿಯಾಗಿ ವಿಸ್ತರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅಸಾಧಾರಣವಾದ ಗುಣ. ಚರಿತ್ರಕಾರರು ಇಂತಹ ವಿಶಿಷ್ಟ ಭಾವಲೋಕದ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಪ್ರಜ್ಞೆಯನ್ನು ಗಮನಿಸದೆ ಮೌಖಿಕ ವಿವರಗಳನ್ನು ತೇಲಿಕೆಯಿಂದ ಬಳಸುವುದು ಅನೈತಿಕ. ಗತಕಾಲವನ್ನು ಸಮಕಾಲೀನತೆಯಿಂದ ಆಚರಿಸುವುದು ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸಕ್ಕೆ ಬಹಳ ಸುಲಭ. ಆದರೆ ಲಿಖಿತವಾದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಕಾಲವು ಯಾವತ್ತೂ ಸ್ಥಾವರವಾಗಿಯೇ ಉಳಿದಿರುತ್ತದೆ.

ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸದ ಅಂತರಂಗ

ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸದ ಮುಖ್ಯ ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ಕೆಳಕಂಡಂತೆ ಗುರುತಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.

  • ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸವು ಮೂಲತಃ ಭಾವನಾತ್ಮಕವಾದುದು.
  • ಅತಿಮಾನುಷವಾದ ಪರಿವೇಷ ಅದರ ರಕ್ಷಾಕವಚವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
  • ಕಾಲಾತೀತ ತುಡಿತವು ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸದ ವರ್ತನೆಯಾಗಿದೆ.
  • ಸೃಜನಶೀಲ ಸಂವೇದನೆಯಿಂದ ಬಹುರೂಪಗಳಿಗೆ ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
  • ಪರೋಕ್ಷವಾದ ನಿರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಪರಕಾಯ ಪ್ರವೇಶದಿಂದ ತನ್ನನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
  • ಮಾಂತ್ರಿಕ ರಮ್ಯತೆಯಲ್ಲಿ ಸಮುದಾಯ ಚಹರೆಯ ಮೂಲಕ ಅಭಿನಯಿಸುತ್ತದೆ.
  • ನೆನಪುಗಳನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸಿ ನೆನಪಿನಾಚೆಗೆ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಸುತ್ತದೆ.
  • ಸಮಷ್ಟಿಪ್ರಜ್ಞೆಯಲ್ಲಿ ಅಡಗಿ ಅನಾಮಧೇಯತೆಯನ್ನು ಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ.
  • ಸಂಸ್ಕೃತಿನಿಷ್ಠವಾಗಿ ಕಥನಾತ್ಮಕವಾಗಿಯೂ ನಾಟಕೀಯವಾಗಿಯೂ ಆಚರಣಾತ್ಮಕವಾಗಿಯೂ ನಿರೂಪಣೆಯನ್ನು ವೈಭಕರಿಸುತ್ತದೆ.
  • ಮೌನದಲ್ಲಿ ಆಸ್ಫೋಟಿಸುತ್ತದೆ; ಮೌನದಲ್ಲೇ ಅರ್ಥವನ್ನು ಬಿತ್ತಿರುತ್ತದೆ.
  • ನಿರೂಪಣೆಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚು ಬದ್ಧವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
  • ತಳಜಾತಿಗಳ ಹಾಗೂ ಅಂಚಿನ ಮಹಿಳೆಯರ ಸುಪ್ತಪ್ರಜ್ಞೆಯ ಪ್ರತೀಕವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ವಿಶಿಷ್ಟ ಸ್ವಭಾವಗುಣದ ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ದಲಿತ ಮತ್ತು ಮಹಿಳಾ ಚಿಂತನೆಗಳ ನೆಲೆಯಿಂದ ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುವುದಕ್ಕೆ ವಿಫುಲ ಅವಕಾಶಗಳಿವೆ. ಭಾರತೀಯ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಪ್ರಧಾನ ವಾಗಿ ಎರಡು ನೆಲೆಗಳಿಂದ ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮೊದಲನೆಯದು ಬಲಪಂಥೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಇತಿಹಾಸ. ಇದು ವೈದಿಕನೆಲೆಯಿಂದಲೇ ಬೃಹತ್ ಭಾರತದ ಅಖಂಡ ಕಥನವನ್ನು ಉದಾರ ವಾಗಿ ನಿರೂಪಿಸುವಂತಹದು. ಆದರೆ ಉದಾರತೆಯು ಕೃತಕವೂ ಏಕಮುಖವೂ ಆದುದು. ಈ ಹಾದಿಯ ಇತಿಹಾಸವು ಈ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕೇಸರಿಮಯವಾಗಿ ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ಸಮರ್ಥಿಸಿ ಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಇದು ಅಪಾರ ಪೂರ್ವಗ್ರಹಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ಆದರೆ ಮರ್ಯಾದೆಯ ರತ್ನಖಚಿತ ಕವಚ ಧರಿಸಿದ ಸ್ವಾಮಿನಿಷ್ಠ ಇತಿಹಾಸವೇ ಹೊರತು ಜನನಿಷ್ಠವಾದುದಲ್ಲ. ಈ ಬಗೆಯ ಇತಿಹಾಸಕ್ಕೆ ಭಿನ್ನವಾದದ್ದು ಮಾರ್ಕ್ಸ್‌ವಾದಿ ನೆಲೆಯ ಕೆಂಪು ಇತಿಹಾಸ. ಜನಪರವಾದ, ಬಂಡಾಯದ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ವಸಾಹತುಶಾಹಿಗೆ ಪ್ರತಿರೋಧವನ್ನು ಒಡ್ಡಿದ ಈ ಇತಿಹಾಸದ ನಿರ್ವಚನವು ಅತ್ಯಂತ ಆಕರ್ಷಕವಾದುದು; ಹಾಗೆಯೇ ನ್ಯಾಯೋಚಿತ ವಾದುದು. ಭಾರತೀಯ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಇವೆರಡೇ ಆತ್ಯಂತಿಕವಾಗಿ ಮಂಡಿಸಿರುವುದು. ಆದರೆ ಇವೆರಡರ ಆಚೆಗೆ ಭಾರತೀಯ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ನಿರ್ವಚಿಸಲು ಮೂರನೇ ಆಯಾಮವೂ ಇದೆ. ಅದು ಬಹಿಷ್ಕೃತರ ಇತಿಹಾಸ. ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಬಗೆಯ ಕಪ್ಪುಯುಗಗಳಿವೆ. ಅವು ಮುಟ್ಟಿಸಿಕೊಳ್ಳದೆ, ಮುಟ್ಟಲಾಗದೆ, ಮುಚ್ಚಿಹೋಗಿವೆ ಮತ್ತು ಬಚ್ಚಿಡಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.

ತಳಜಾತಿಗಳು ಮತ್ತು ಅಂಚಿನ ಮಹಿಳೆಯರು ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡ ಮೌಖಿಕ ವಿವರಗಳಲ್ಲಿ ಗತಕಾಲದ ಮೌನವು ಅಡಗಿದೆ. ನಿನ್ನೆಯ ಮೌನವನ್ನು ವರ್ತಮಾನದ ಆಸ್ಫೋಟವಾಗಿ ಸುವುದಕ್ಕೆ ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಅವಕಾಶವಿದೆ. ನಿನ್ನೆಯ ಮೌನವನ್ನು ಇಂದಿನ ಧ್ವನಿಯಾಗಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಮೇಲೆ ಹೇಳಿದ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಕೇಸರಿ-ಕೆಂಪು ಇತಿಹಾಸಗಳಲ್ಲಿ ಅವಕಾಶ ಕಡಿಮೆ. ಕತ್ತಲೆಯಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದ್ದವರ ಸಾಕ್ಷಿಗಳೆಲ್ಲವೂ ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿದ್ದವರಿಂದ ಕಳೆದುಹೋಗಿವೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿಯೇ ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಸಾಕ್ಷಿಗಳಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಸಾಕ್ಷಿಯ ಮನಸಾಕ್ಷಿಯಿದೆ, ಅಂತಃಸಾಕ್ಷಿಯಿದೆ, ಅವುಗಳಾಚೆಗೆ ಇರುವ ಅಮೂರ್ತತೆಯಲ್ಲಿ ಮೌನವಿದೆ. ಈ ಮೌನದ ಲಿಪಿಯನ್ನು ನೋಡುವ ಮೂರನೇ ದೃಷ್ಟಿಯೇ ದಲಿತ ಇತಿಹಾಸ. ಈ ಬಗ್ಗೆ ದಲಿತ ಇತಿಹಾಸದ ಅವ್ಯಕ್ತ ಮುಖ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ವಿವರವಾಗಿ ಚರ್ಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರಾಸಂಗಿಕವಾಗಿ ಇಲ್ಲಿ ಆ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ತಳಸಮುದಾಯದ ವಿಮುಕ್ತಿಗೆ ಇದ್ದ ಜಾಗೃತಿಯೂ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯ ವಿಧಾನಕ್ಕೂ ಬಹಳ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ. ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಅವರ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯು ದಟ್ಟವಾದ ಪ್ರತಿರೋಧದ ಮೂಲಕ ವೈಚಾರಿಕ ದಂಗೆಗೆ ಕಹಳೆ ಮೊಳಗಿಸಿದರೆ; ಮೌಖಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯ ಕಥನಗಳೆಲ್ಲವೂ ಆಧ್ಯಾತ್ಮದ ರೂಪದಲ್ಲಿ, ಮಾಂತ್ರಿಕವಾದ ಭಾಷಿಕ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧವಾದ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಚರಿತ್ರೆಯ ಆಚೆಗೆ ಹಾರುವ ಸಾಹಸವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತವೆ.

ವರ್ತಮಾನವೆ ಗತಕಾಲದ ಮಾಪಕ

ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸವು ಅಮೂರ್ತವಾಗಿರುವುದರಿಂದಲೇ ಅದನ್ನು ವೈಚಾರಿಕ ನಿಕಷದಿಂದ ಬಿಡಿಸಿ, ವರ್ತಮಾನದ ಬೌದ್ದಿಕತೆಯಿಂದ ಮಥಿಸಿ ನಮ್ಮ ಕಾಲವನ್ನು ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮಾಡಬಹುದು. ಚರಿತ್ರೆಯು ಯಾವತ್ತೂ ಕಳೆದು ಹೋದದ್ದಲ್ಲ. ಅದು ನಮ್ಮಿಂದಲೇ ಪುನರ್‌ಸೃಷ್ಟಿಗೆ ಒಳಪಡುವ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ವಿಷಯ. ವರ್ತಮಾನದ ಮೂಲಕವೆ ಗತಕಾಲ ವನ್ನು ಪುನರ್ರಚಿಸಲು ಸಾಧ್ಯ. ಗತಕಾಲದಿಂದ ವರ್ತಮಾನವನ್ನು ಬಾವಿಸಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ. ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸವು ಹೀಗಾಗಿಯೇ ಗತಕಾಲದ ಸ್ಮರಣೆಯಲ್ಲ. ಮೌಖಿಕ ಕಥನಗಳು ವರ್ತಮಾನದಿಂದ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ನಿರೂಪಿಸುತ್ತವೆ. ಆದ್ದರಿಂದಲೇ ಅವುಗಳ ಕಥನಕ್ಕೆ ನಿನ್ನೆಯು ಇಂದಿನ ಘಟನೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಗತಕಾಲದಿಂದ ಲಿಖಿತ ಇತಿಹಾಸವು ವರ್ತಮಾನವನ್ನು ಅನುಸಂಧಾನ ಮಾಡಿದರೆ; ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸವು ಇದಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ತನ್ನ ಬದುಕಿನ ಸಮಕಾಲೀನತೆ ಯಿಂದಲೇ ಗತಕಾಲವನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿಯೇ ಮೌಖಿಕ ಚರಿತ್ರೆಯ ಪ್ರಜ್ಞೆಯು ಹೆಚ್ಚು ಜನನಿಷ್ಠವಾದುದು ಹಾಗೂ ಸ್ವಭಾವದಲ್ಲಿ ಸಮಷ್ಟಿಯಾದುದು. ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಅವರು ಭಾರತೀಯ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ವಿಮರ್ಶಿಸಿದ್ದುದು ವರ್ತಮಾನದ ಅನುಭವಗಳಿಂದಲೇ. ನಿನ್ನೆಯ ಚರಿತ್ರೆಯ ಪರಿಣಾಮವು ಇಂದಿನ ಸಾಮಾಜಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಕಾರಣ ಎಂಬುದನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಲೇ ಅವರು ಗತಕಾಲದ ಚರಿತ್ರೆಯ ಅಪರಾಧಗಳನ್ನು ಬೆರಳುಮಾಡಿ ತೋರಿದರು. ವರ್ತಮಾನದಿಂದ ಜನಪದರು ಗತವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವಂತೆಯೇ ಚರಿತ್ರೆಕಾರರು ಕೂಡಾ ತಾವು ಬದುಕಿರುವ ಕಾಲದ ಸಮಾಜಗಳ ಒಳಗಿನವರಾಗಿಯೇ ಚರಿತ್ರೆಯ ಪೂರ್ವಗ್ರಹಗಳನ್ನು ಗ್ರಹಿಸಬೇಕು.

ಆದ್ದರಿಂದಲೇ ಮೌಖಿಕ ಚರಿತ್ರೆ ಎಂದರೆ ಸುಮ್ಮನೆ ಐತಿಹ್ಯ, ಲಾವಣಿ, ವೀರಗೀತೆ ಹಾಗೂ ವೀರಕಾವ್ಯಗಳ ಸಂಗ್ರಹ ಮಾತ್ರ ಅಲ್ಲ. ಮೌಖಿಕ ವಿವರಗಳ ಹೊರಮೈಯಲ್ಲಿರುವುದು ನಿಜವಾದ ಇತಿಹಾಸವಲ್ಲ. ಏಕಕಾಲಕ್ಕೆ ಮೌಖಿಕ ಕಥನಗಳು ಎರಡು ಬಗೆಯ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ನುಡಿಸುತ್ತಿದರುತ್ತವೆ. ಮೇಲುಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ತನ್ನದಲ್ಲದ ಅಲಂಕಾರಗಳನ್ನು ಮೌಖಿಕ ಕಥನಗಳು ಧರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರೆ, ಒಳಮೈಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ತಮ್ಮದೇ ಪ್ರತಿಬಿಂಬವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವ ಕುರುಹನ್ನು ಬಿತ್ತುತ್ತವೆ. ಸರಳವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಹೊರಮೈಯಲ್ಲಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಪರವಾದ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ವೈಭಕರಿಸಿ ಒಪ್ಪಿ ಅದನ್ನು ಅಭಿನಯಿಸುವುದು ಒಂದು ಕಡೆಗಿದ್ದರೆ; ಅದಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಒಳಮೈಯಲ್ಲಿ ತಾನು ಹಾಡುವುದರ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿಯೇ ಮೌನವಾಗಿ ರಮ್ಯ ಆಕ್ರಂದನದಲ್ಲಿ ದುರಂತಪ್ರಜ್ಞೆಯನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವ ಗುಣ ಮತ್ತೊಂದು ಕಡೆಗಿದೆ. ಇಂತಹ ವೈರುಧ್ಯದ ಚಾರಿತ್ರಿಕತೆಯು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಮಹಿಳೆಯರ ಕಥನಗೀತೆಗಳಲ್ಲಿ ದಟ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಮಹಿಳೆಯರು ಪುರುಷ ಸಮಾಜದ ಯಾಜಮಾನ್ಯವನ್ನು ತಮ್ಮ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯ ಹೊರ ರಚನೆಯಲ್ಲಿ ಒಪ್ಪಿ ವೈಭಕರಿಸುತ್ತಲೇ ಒಳದನಿಯಲ್ಲಿ  ಘಟನೆಯ ಅಥವಾ ಕಥನದ ಪಾತ್ರದ ಪರಕಾಯ ಪ್ರವೇಶ ಮಾಡುತ್ತ ದುರಂತವನ್ನು ಹಾಡುತ್ತ ಶಾಪಾಶಯದಲ್ಲಿ ಚರಿತ್ರೆಯ ವ್ಯಂಗ್ಯವನ್ನು ಅನಾಮಧೇಯವಾಗಿ ಹೊರಡಿಸಿರುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಚರಿತ್ರೆಯ ದ್ವಿರುಕ್ತಿ ರೂಪ. ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸದ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ಚರಿತ್ರೆಯು ಮೌನದಲ್ಲಿ ಸಂಘರ್ಷಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗುವ ಪರಿಯು ಅಸಾಮಾನ್ಯವಾದುದು. ಇದರಿಂದಲೇ ಮೌಖಿಕ ಕಥನಗಳು ಒಂದೇ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಗಳ ಅಂಕುಶವನ್ನು ಮೀರುವುದಕ್ಕೂ ಯತ್ನಿಸುತ್ತ; ಜಾತಿ, ಧರ್ಮ ಹಾಗೂ ಪುರುಷಾಧಿಪತ್ಯದ ಸಂಕೋಲೆಗಳ ಜೊತೆ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನೂ ವಿರಸವನ್ನೂ ನಿರಂತರವಾದ ಶೀತಲಯುದ್ಧವನ್ನೂ ಮಾಡುತ್ತ ಸಾಗುತ್ತವೆ. ಇಂತಹ ಇಕ್ಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಚಹರೆಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದೇ ಸಮುದಾಯಗಳಿಗೆ ಮಹಾ ಸಾಹಸವಾಗಿತ್ತು. ಆದ್ದರಿಂದಲೇ ಮೌಖಿಕ ನಿರೂಪಣೆಗಳು ಒಂದೇ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ಬಹು ಬಗೆಯ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತವೆ.

ಸಮಷ್ಟಿ ಪ್ರಜ್ಞೆಯೆ ಸಾಕ್ಷಿ

ಈ ಬಗೆಯ ಮೌಖಿಕ ಚರಿತ್ರೆಗೆ ಚೌಕಟ್ಟುಗಳು ಇಲ್ಲವಾದ್ದರಿಂದ ಅದನ್ನು ವರ್ಗೀಕರಿಸಿ ಕಾಲಾನುಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ನಿರೂಪಿಸಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಕಾಲಾತೀತವಾಗುವುದನ್ನು ಕಾಲದ ವಿಂಗಡಣೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸಿದರೆ ಆ ನಿರೂಪಣೆಗಳಿಗೆ ಇರುವ ಮುಕ್ತ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ತುಂಡರಿಸಿ ದಂತಾಗುತ್ತದೆ. ಮೌಖಿಕ ಸಮಾಜದ ನಿರೂಪಣೆಯ ಪ್ರಜ್ಞೆಯು ಸಂಕೀರ್ಣವಾದುದು. ಅದರ ಸಂಕೀರ್ಣತೆಯನ್ನು ನಿರ್ದಿಷ್ಟಗೊಳಿಸಿದರೆ ಕಥನಗಳ ಸೂಚ್ಯಾರ್ಥಗಳು ಕಳೆದುಹೋಗುತ್ತವೆ. ಮೌಖಿಕ ಚರಿತ್ರೆಯು ಬಹಳ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಸುಪ್ತಪ್ರಜ್ಞೆಯ ನಿರೂಪಣೆ. ಸುಪ್ತಪ್ರಜ್ಞೆಯು ನಿರಾಕಾರದಲ್ಲಿ ಗಡಿಗಳನ್ನು ದಾಟಿರುತ್ತದೆ. ಭೌತಿಕಸ್ವರೂಪಕ್ಕಿಂತಲೂ ಭಾವಸ್ವರೂಪವೇ ಇಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ. ಭಾವವಾದಾಗ ಸಾಕ್ಷಿಗಳು ಕೂಡ ಸಂಕೀರ್ಣವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಹೀಗಾಗಿಯೇ ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ವರ್ಗೀಕರಿಸಿ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುವುದಕ್ಕಿಂತ ಅದನ್ನು ಅಖಂಡವಾಗಿ ಗ್ರಹಿಸಬೇಕು. ಸಮಷ್ಟಿಯಾಗಿ ಅದನ್ನು ತಾತ್ವೀಕರಿಸಿ ವರ್ತಮಾನದ ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಯ ಜೊತೆ ಅನುಸಂಧಾನ ಮಾಡಬೇಕು. ಮೌಖಿಕ ಕಥನಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ವಿಭಜಿಸುವುದು ಕಠಿಣವಾದ ಕ್ರಮ. ಹಾಗೆ ವಸ್ತು ವಿಷಯದ ನೆಲೆಯಿಂದ ವಿಭಜಿಸಿದರೂ ಹೆಚ್ಚಿನದೇನನ್ನೂ ಸಾಧಿಸಿದಂತಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಯಾಕೆಂದರೆ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಜನಪದ ರಚನೆಯೂ ಸಮಷ್ಟಿಯಾಗಿ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗುವುದರಿಂದ ಅವು ಖಚಿತವಾದ ವಸ್ತುನಿಷ್ಠತೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

ಮೌಖಿಕ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಹೇಗೆ ರಚಿಸಬೇಕು ಎಂಬುದು ದೊಡ್ಡ ಸಮಸ್ಯೆಯಲ್ಲವೇ ಎಂಬುದು ಅನೇಕರ ಪ್ರಶ್ನೆ. ನಿಜಕ್ಕೂ ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸದ ನಿರ್ವಚನವು ಕಠಿಣವಾದ ಸವಾಲು. ಚರಿತ್ರೆಯ ಬರಹದ ವಿಧಾನವನ್ನೇ ಬದಲಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದ ಅನಿವಾರ್ಯತೆಯಲ್ಲಿ ಯೋಚಿಸಿದರೆ ಮಾತ್ರ ಹೊಸದಾದ ಗ್ರಹಿಕೆಗಳು ಸಾಧ್ಯ. ಲಿಖಿತ ಇತಿಹಾಸದ ರಚನೆಯ ರೀತಿ ನೀತಿಗಳಿಗೂ ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸದ ರಚನೆಯ ಕ್ರಮಕ್ಕೂ ಬಹಳ ಅಂತರವಿದೆ. ಲಿಖಿತ ಇತಿಹಾಸ ರಚನೆಗೆ ಸಾಕ್ಷ್ಯಗಳು, ಆಧಾರಗಳು ದಟ್ಟವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಅಂತಹ ಆಧಾರಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿಯೇ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಬರೆಯಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಆಧಾರವಿಲ್ಲದ್ದು ಲಿಖಿತ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಇತಿಹಾಸವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಆಧಾರಸಹಿತವಾಗಿಯೇ ಅಧಿಕೃತತೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮನಃಸಾಕ್ಷಿಯ ಆಧಾರದಿಂದ ಗತಕಾಲವನ್ನು ಅನುಸಂಧಾನ ಮಾಡುವ ಜನಪದ ಸುಪ್ತಪ್ರಜ್ಞೆಯ ಅಮೂರ್ತರೂಪಗಳನ್ನು ಮೂರ್ತೀಕರಿಸುವುದು ಸ್ವೋಪಜ್ಞವಾದ ಗ್ರಹಿಕೆಗಳಿಂದ ಸಾಧ್ಯ.

ಇತಿಹಾಸದ ರಚೆನೆಗೆ ಬೇಕಾದುದು ಕೇವಲ ಆಧಾರಗಳು ಮಾತ್ರವೇ ಅಲ್ಲ. ಗತಕಾಲದ ಪ್ರಜ್ಞೆಯು ಸಾಕ್ಷಿಗಿಂತಲೂ ಮಿಗಿಲು. ಲಿಖಿತ ಆಧಾರಗಳು ವ್ಯಕ್ತಿನಿಷ್ಟವಾದವು. ಮೌಖಿಕ ಸಾಕ್ಷ್ಯವು ಸಮಷ್ಟಿಯಾದುದು. ಹಾಗೆಯೇ ಲಿಖಿತಾಧಾರಗಳು ಮೃತಸ್ಥಿತಿಯಿಂದ ಗತವನ್ನು ನೆನಪಿಸಿದರೆ, ಮೌಖಿಕ ಆಧಾರಗಳು ಜೀವಂತವಾಗಿ ಬದುಕಿನ ಭಾವನೆಗಳಲ್ಲಿ ಬೆರೆತು ಹೋಗಿರುತ್ತವೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಜನಪದರ ದೈನಂದಿನ ಚಟುವಟಿಕೆಯ ಭಾಗವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಜೀವಂತಸಾಕ್ಷ್ಯವೇ ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾದ ಆಧಾರ. ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸವು ಹೀಗೆ ಜೀವಂತ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ರೂಢಿಸಿಕೊಂಡಿರುವುದರಿಂದ ಚರಿತ್ರೆಯು ಅವರಿಗೆ ಯಾವತ್ತೂ ದೈನಂದಿನ ಕ್ರಿಯೆ. ಹೀಗೆ ದೈನಂದಿನವಾದುದು ಚರಿತ್ರೆ ಹೇಗಾದೀತು ಎಂಬ ಅನುಮಾನ ಗುಣಾತ್ಮಕವಾ ದುದಲ್ಲ. ರಾಜನ ಶಾಸನಗಳನ್ನು ನಂಬುವುದಕ್ಕಿಂತ ಬದುಕಿರುವ ಜನರ ಮೌಖಿಕ ಕಥನಗಳನ್ನು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ವಿಶ್ವಾಸಪಡುವುದು ತಪ್ಪಲ್ಲ. ಮೌಖಿಕ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಕ್ಷ್ಯಪ್ರಜ್ಞೆಯೇ ದೊಡ್ಡದು. ಅಂದರೆ ಜನಪದರ ಸಾಕ್ಷಿಯು ಭೌತಿಕವಾದುದಲ್ಲ. ಭೌತಿಕವಾದುದನ್ನು ಮೀರಿದ್ದು ಸಾಕ್ಷಿಪ್ರಜ್ಞೆ. ಇಂತಹ ಸಾಕ್ಷಿಪ್ರಜ್ಞೆಯಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಮೌಖಿಕ ಚರಿತ್ರೆಯು ನಿರೂಪಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಹೀಗೆಯೇ ಆಯಿತು ಎಂದು ವಿಶ್ವಾಸಪಡುವುದು ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ. ವಿಶ್ವಾಸದಿಂದಲೇ ಅವರ ಸಾಕ್ಷಿಪ್ರಜ್ಞೆಯು ನಂಬಿಕೆಯನ್ನು ಬೆಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು.

ಇತಿಹಾಸ ರಚನಾ ನಿರ್ವಚನದ ಕೌಶಲ್ಯ

ಮೌಖಿಕ ಕಥನಗಳ ಸಂವೇದನೆಯನ್ನು ಪುನರ್ರಚಿಸಲು ಚರಿತ್ರಕಾರನಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಎಚ್ಚರವಿರಬೇಕು. ಅಂತಹ ಕೆಲವು ಅಂಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಬಹುದು. ಗತಕಾಲದ ಮೌನದ ಆಸ್ಫೋಟವನ್ನು ಕೇಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಂತಿರಬೇಕು; ಹಾಗೆಯೇ ನಿನ್ನೆಯ ಮೌನವನ್ನು ಇಂದಿನ ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಯಾಗಿಸಬೇಕು.

  • ಸೃಜನಶೀಲವಾದ ಗ್ರಹಿಕೆಯಿಂದ ಸಾಕ್ಷಿಪ್ರಜ್ಞೆಯನ್ನು ಬಿಡಿಸುವಂತಿರಬೇಕು.
  • ಜಾತ್ಯಾತೀತವಾದ ಮಾನವ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಬೆಸೆಯುವಂತಿರಬೇಕು.
  • ಇತಿಹಾಸದ ಆಚೆಗಿನ ಭಾವಜಗತ್ತನ್ನು ಪುನರ್‌ಸೃಷ್ಟಿಸಬೇಕು.
  • ಸಮುದಾಯಗಳ ಆತ್ಮಕಥನವನ್ನು ನಿರೂಪಿಸುವಂತಿರಬೇಕು.
  • ಗದ್ಯದ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ರೂಪಕ ಪ್ರತಿಭೆಯಿಂದ ಅರ್ಥೈಸಬೇಕು.
  • ಸಂಸ್ಕೃತಿನಿಷ್ಠವಾದ ಅರಿವಿನಿಂದ ಸಾಮಾಜಿಕ ವಾಸ್ತವವನ್ನು ತೆರೆಯಬೇಕು.
  • ವೈಚಾರಿಕವಾದ ಬೌದ್ದಿಕ ದಂಗೆಯನ್ನು ಪ್ರೇರೇಪಿಸುವಂತಿರಬೇಕು.
  • ಪೂರ್ವಗ್ರಹಗಳನ್ನು ಬಯಲುಮಾಡಿ ಚರಿತ್ರೆಯ ನಿರೂಪಣೆಯನ್ನು ಮಾನವೀಕರಣಗೊಳಿಸುವಂತಿರಬೇಕು.
  • ಅಧ್ಯಯನಕಾರ, ನಿರೂಪಕ, ಸಂಗ್ರಹಕಾರರ ನಡುವಿನ ಅಂತರವಳಿದು ಆ ಸಮುದಾಯವೇ ಅದರ ವರ್ತಮಾನವೇ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡುವಂತಿರಬೇಕು.
  • ಪ್ರಭುತ್ವದ ಯಾಜಮಾನ್ಯವನ್ನು ಮುರಿದು ಚರಿತ್ರೆಯ ಬಹುಧ್ವನಿಗಳನ್ನು ಅಂತರ‍್ಗತಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಂತಿರಬೇಕು.
  • ಗತಕಾಲದ ಮೌನವನ್ನು ಆಲಿಸುವ ಸ್ಪಂದನೆ ಇರಬೇಕು.
  • ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯದ ದನಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನೀಯವಾಗಿ ಸಂವೇದಿಸಬೇಕು.
  • ಜಾತಿ ಮತ್ತು ಲಿಂಗತಾರತಮ್ಯಗಳನ್ನು ಮೀರಿ ಅಲಕ್ಷಿತ ಜ್ಞಾನಪರಂಪರೆಗಳನ್ನು ಆಧುನಿಕೋತ್ತರ ಜಗತ್ತಿನ ಅನುಸಂಧಾನಗಳ ಜೊತೆ ಬೆಸೆಯುವಂತಿರಬೇಕು.
  • ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಬೌದ್ದಿಕ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಕಟ್ಟುಬೀಳಬಾರದು.
  • ಲಿಖಿತ ಚರಿತ್ರೆಯ ಸಿದ್ಧಮಾದರಿಗಳನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಿ ಸ್ವೋಪಜ್ಞಮಾದರಿಗಳಾಗಿ ಹುಡುಕುವಂತಿರಬೇಕು.
  • ಚರಿತ್ರೆಯು ಆಗಿಹೋದ ಗತವಲ್ಲ; ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ತನ್ನ ವರ್ತಮಾನದಿಂದಲೇ ಅದು ಪುನರ್‌ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಬೇಕು.

ಈ ಬಗೆಯ ತಾತ್ವಿಕ ಅಥವಾ ಬೌದ್ದಿಕ ಭಾವದಿಂದ ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ರಚಿಸಬಹುದು. ಮೇಲಿನ ಅಂಶಗಳು ಕೂಡಾ ಆಯಾ ಚರಿತ್ರೆಕಾರರಿಗೆ ಭಿನ್ನವಾಗಬಹುದಾದರೂ ಇಂತಹ ಆಲೋಚನೆಗಳಿಂದ ಆರಂಭಿಸಿದರೆ ಚರಿತ್ರೆಯ ನಿರೂಪಣೆಯು ಸುಲಭವಾಗಬಹುದು. ಲೌಕಿಕವನ್ನು ಅಲೌಕಿಕ ಪರಿಭಾಷೆಗಳಿಂದ ನಿರೂಪಿಸುವ ಜನಪದರು ಮೂಲ ಘಟನೆ, ವಸ್ತು, ವಿಷಯವನ್ನು ಅನೇಕ ಬಾರಿ ನೆಪಕ್ಕೆ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು ಅದರ ಮೂಲಕ ಅರ್ಥವನ್ನು ಬಚ್ಚಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಬಿಡುತ್ತಾರೆ. ತಮ್ಮ ಕಥೆಯನ್ನು ಬೇರೆಯವರ ಕಥೆ ಎಂಬಂತೆ ಹೇಳುತ್ತಲೇ ಬೇರೆಯವರ ಕಥೆಯ ಪ್ರತಿಬಿಂಬದಲ್ಲೂ ತಮ್ಮ ಚಹರೆಯನ್ನು ಬೆರೆಸಿಕೊಳ್ಳು ತ್ತಾರೆ. ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಗಳ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಛಿದ್ರಗೊಂಡಿದ್ದ ಹಲವಾರು ಸಮುದಾಯ ಗಳು ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಚಹರೆಗಳಿಗಾಗಿ ಮಾಡಿರುವ ಮೌಖಿಕ ಕಥನಗಳು ಸಮುದಾಯದ ಆತ್ಮಕಥನವನ್ನೇ ಬಿಂಬಿಸುತ್ತಿದ್ದರೂ ಅವರ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ವೀರರ ಕಾವ್ಯಗಳು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಚರಿತ್ರೆಯ ಸಂಘರ್ಷಗಳನ್ನು ಧ್ವನಿಸುತ್ತಿರುತ್ತವೆ. ಮೌಖಿಕ ಕಥನಗಳನ್ನೆ ಪ್ರಧಾನವಾಗಿ ಅನುಸರಿಸಿ ಅವುಗಳ ಮೂಲಕ ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಕರ್ನಾಟಕದ ಅವಸ್ಥೆ ಹೇಗಿತ್ತು ಎಂಬುದನ್ನು ಸಂರಚಿಸಲು ವಿಫುಲ ಅವಕಾಶಗಳಿವೆ. ಹಾಗೆ ಬರೆಯಲ್ಪಡುವ ಚರಿತ್ರೆಯಿಂದ ಈಗಾಗಲೇ ನಿರ್ಮಿತವಾಗಿರುವ ಚರಿತ್ರೆಗಿಂತಲೂ ಮಿಗಿಲಾದ ಇತಿಹಾಸವು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಅಂತಹ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಈಗತಾನೆ ಗಂಭೀರವಾದ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಆರಂಭಗೊಂಡಿವೆ.

ಕರ್ನಾಟಕದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಮಹಿಳೆಯರ ಕಥನಗೀತೆ, ಕಾವ್ಯ, ಆಚರಣೆ ಹಾಗೂ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳ ಮೂಲಕವೇ ರಚಿಸಿದ್ದೇ ಆದರೆ, ಇತಿಹಾಸದ ಎಷ್ಟೋ ಪೂರ್ವ ಗ್ರಹಗಳಿಗೆ ತಕ್ಕ ಉತ್ತರವನ್ನು ನೀಡಿದಂತಾಗುತ್ತದೆ. ಪುರುಷಾಧಿಪತ್ಯದ ಚರಿತ್ರೆಯ ಅಪರಾಧ ಗಳಿಂದ ದೂರವಾದ ಕಥನಗೀತೆಗಳು ಒಳಗಿನ ಸುಪ್ತ ಇತಿಹಾಸವು ನಮ್ಮ ಅರಿವಿಗೆ ಬೇಕಾದುದು. ಜನಪದ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಅನೇಕ ಸಂಗತಿಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ಸಾಹಿತ್ಯದ ನೆಲೆಯಿಂದಲೇ ಗುರುತಿಸುವ ಪರಿಪಾಠ ಈಗ ಕಡಿಮೆ ಆಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಅಂಶವನ್ನು ಪತ್ತೆಮಾಡುವುದು ವಿಶೇಷವಾಗಿದೆ. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ನವೋದಯಪ್ರಜ್ಞೆಯ ಜಾನಪದ ಅಧ್ಯಯನಕಾರರು ಮೌಖಿಕ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಿ ಕ್ಷೇತ್ರನಿಷ್ಠವಾಗಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ, ಇಡಿಯಾಗಿ ಜನಪದ ಸಮಾಜವನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭಾವಕೈತೆಯಲ್ಲಿ ಉದಾರವಾಗಿ ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇಂತಹ ಒಲವಿನ ಸಂಗ್ರಹಗಳನ್ನು ಪುನರ್‌ಪರಿಶೀಲಿಸಿಯೇ ಇನ್ನೊಮ್ಮೆ ಕ್ಷೇತ್ರಕಾರ್ಯವನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುವುದರ ಮೂಲಕವೇ ಮೌಖಿಕ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಅನುಸಂಧಾನ ಮಾಡಬೇಕು. ಇಪ್ಪತ್ತೊಂದನೇ ಶತಮಾನದ ಆಧುನಿಕೋತ್ತರ ನಿರ್ವಚನಗಳೆಲ್ಲವೂ ಅಲಕ್ಷಿತ ಜ್ಞಾನಪರಂಪರೆಗಳ ಮೂಲಕವೇ ಜಾಗತಿಕವಾದ ಮಾನವಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಪುನರ್ ಭಾವಿಸುತ್ತಿವೆ. ಸ್ಥಳೀಯವಾದದ್ದರ ಅರಿವಿನಿಂದಲೇ ಜಾಗತಿಕವಾದ ವಿಶ್ವಾತ್ಮಕ ಕೃತಿಗಳು ಜನ್ಮ ತಳೆಯುವುದು. ಮೌಖಿಕ ಚರಿತ್ರೆಯ ನಿರ್ವಚನದಿಂದಲೂ ಇಂತಹ ಬೌದ್ದಿಕ ವಿಸ್ತರಣೆ ಸಾಧ್ಯ. ಏಕಕಾಲಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳೀಯವೂ ವಿಶ್ವಾತ್ಮಕವೂ ಆಗಿಬಿಡುವ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲ ಬಗೆಯ ಕೃತಕ ಆವರಣಗಳನ್ನು ಮೀರಿಬಿಡುವ ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸದ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಹಾಗೂ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ನೆಲೆಗಳು ತುಂಬ ಸಂಕೀರ್ಣವಾದವು. ಅಂತಹ ಕಥನಗಳ ಮೂಲಕವೇ ನಮ್ಮ ಕಾಲದ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಬೆಸೆಯಲು ಸಾಧ್ಯ.