ಆಧುನಿಕಪೂರ್ವ ಕರ್ನಾಟಕದ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂಗತಿಗಳನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಆಕರಗಳು ನೆರವಾಗುತ್ತವೆ. ಅಂಥವುಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಷಾಸಾಮಗ್ರಿಗಳಾದ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿವೆ. ಅವುಗಳ ಸಂಗ್ರಹ, ಸೂಚೀಕರಣ, ಸಂಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಇನ್ನೂರು ವರ್ಷಗಳ ಇತಿಹಾಸವಿದೆ. ಹೀಗಿದ್ದರೂ ಇತ್ತೀಚಿನ ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಅವುಗಳ ಅಧ್ಯಯನ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ನೂತನ ಪ್ರಯೋಗಗಳು ನಡೆಯುತ್ತ ಬಂದಿರುವುದು ಗಮನಿಸತಕ್ಕ ಸಂಗತಿಗಳಾಗಿವೆ. ನಾಡಿನ ಮಠಮಾನ್ಯಗಳು, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಂಘಸಂಸ್ಥೆಗಳು, ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯಗಳು ಅವುಗಳ ಸಂಗ್ರಹಕ್ಕಾಗಿ ವ್ಯಾಪಕ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಹಾಕಿಕೊಂಡು ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸಿವೆ. ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಅವುಗಳಿಗಾಗಿಯೇ ಸ್ವತಂತ್ರ ವಿಭಾಗಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಉದಾಹರಣೆಗಳು ಭಾರತದಲ್ಲಿಯೇ ವಿರಳ. ಆದರೆ ಹಂಪಿಯ ಕನ್ನಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವು ಇದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾದ ವಿಭಾಗವೊಂದನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿರುವುದು ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶವಾಗಿದೆ.

ಕನ್ನಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ವಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ “ಹಸ್ತಪ್ರತಿಶಾಸ್ತ್ರ ವಿಭಾಗ”ಕ್ಕೆ ಈಗ ದಶಮಾನೋತ್ಸವದ ಸಂಭ್ರಮ. ಈ ಹತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹಸ್ತಪ್ರತಿ ಸರ್ವೇಕ್ಷಣೆ-ಸಂಗ್ರಹ, ಸೂಚೀಕರಣ, ಸಂಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನ ಈ ನಾಲ್ಕು ನೆಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹವಾದ ಸಾಧನೆಯನ್ನು ಮಾಡುವುದರ ಮೂಲಕ ಕನ್ನಡಿಗರ ಪ್ರೀತಿಗೆ, ವಿದ್ವಾಂಸರ ಪ್ರಶಂಸೆಗೆ ಪಾತ್ರವಾಗಿದೆ. ‘ಹಸ್ತಪ್ರಿಗಳ ಸರ್ವೇಕ್ಷಣೆ-ಸಂಗ್ರಹ-ಸಂರಕ್ಷಣೆ-ಸೂಚಿರಚನೆ’ ಎಂಬ ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಯೋಜನೆಯನ್ವಯ ಬಳ್ಳಾರಿ, ಕೊಪ್ಪಳ, ರಾಯಚೂರು, ದಾವಣಗೆರೆ, ಬಾಗಲಕೋಟ ಮತ್ತು ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯಾದ್ಯಂತ ವ್ಯಾಪಕ ಕ್ಷೇತ್ರಕಾರ್ಯ ಕೈಕೊಂಡು ತಾಳೆಗರಿ, ಕೋರಿಕಾಗದ, ಕಡತ ಹಾಗೂ ಆಧುನಿಕ ಕಾಗದ ರೂಪದ ನಾಲ್ಕು ಸಾವಿರ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದುದು ಈ ವಿಭಾಗದ ಮಹತ್ವದ ಸಾಧನೆಯಾಗಿದೆ. ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳನ್ನು ವ್ಯವಸ್ಥಿತವಾಗಿ ಜೋಡಿಸಿ, ಶುದ್ಧೀಕರಿಸಿ ಸೂಚಿಯನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುವುದು ಬಹುಮುಖ್ಯವಾದ ಕಾರ್ಯ. ಅಂಥ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಈ ವಿಭಾಗವು ಚಾಚುತಪ್ಪದೆ ಅನುಸರಿಸಿಕೊಂಡು ಬಂದಿದೆ. ಈಗಾಗಲೇ ಎರಡು ಸಂಪುಟಗಳಲ್ಲಿ ೮೦೦ ಕಟ್ಟುಗಳ ವಿವರಣಾತ್ಮಕ ಸೂಚಿಯನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದಾಗಿ ವಚನ, ಸ್ವರವಚನ, ಸಾಂಗತ್ಯ, ಷಟ್ಪದಿ, ತಾರಾವಳಿ, ಲಾವಣಿ, ತತ್ವಪದ ಹೀಗೆ ಹಲವಾರು ರೂಪದ ಅಪ್ರಕಟಿತ ಕೃತಿಗಳು ಶೋಧಗೊಂಡಂತಾಗಿವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಹೊಸಕುಮಾರನ ಸಾಂಗತ್ಯ, ಸಾಂಘಿಕಶಾಸ್ತ್ರ, ಹಿರಿಯಣ್ಣ ಕವಿಯ ಹಯರತ್ನಶ್ರೇಣಿ, ಚಿದಾನಂದಾವಧೂತ ಚಾರಿತ್ರಗಮನಾರ್ಹವಾದವುಗಳಾಗಿವೆ. ವಿಭಾಗದ ಸದಸ್ಯರು ವರ್ಷಕ್ಕೊಂದರಂತೆ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಕೈಗೆತ್ತಿಕೊಂಡು ಪೂರೈಸುತ್ತಾರೆ. ಎಮ್ಮೆ ಬಸವನ ಕಾಲಜ್ಞಾನ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಪರಿಷ್ಕರಣ, ಹಳೆಯ ಲಾವಣಿಗಳು, ಕನ್ನಡ ದಾಖಲು ಸಾಹಿತ್ಯ, ನಾಗಲಿಂಗನ ತತ್ವಪದಗಳು, ಕನ್ನಡ ಜೈನ ಹಾಡುಗಳು, ಕರಸ್ಥಲ ಸಾಹಿತ್ಯ, ಬಸವಯುಗದ ವಚನೇತರ ಸಾಹಿತ್ಯ, ಸರಳ ಶಬ್ದಮಣಿದರ್ಪಣ, ಹಸ್ತಪ್ರತಿ ವ್ಯಾಸಂಗ ಸಂಪುಟಗಳಂಥ ವಿಶಿಷ್ಟ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿ ಪ್ರಕಟಿಸುವುದು ವಿಭಾಗದ ಮತ್ತೊಂದು ಸಾಧನೆಯಾಗಿದೆ. ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳನ್ನು ಗಣಕೀಕರಣಗೊಳಿಸುವುದರ ಮೂಲಕ ಅವುಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿ ವಿನೂತನ ಕ್ರಮವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಅಲ್ಲದೇ ಒಂದು ಕೃತಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಎಲ್ಲ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳ ಮಾಹಿತಿ ಒಂದೇ ಕಡೆಗೆ ಲಭ್ಯವಾಗುವಂತೆ ಹಸ್ತಪ್ರತಿ ಸೂಚಿಗಳ ಸೂಚಿಗಳು ಸಿದ್ಧಗೊಳ್ಳುತ್ತಿವೆ.

ಸಂಶೋಧನ ಯೋಜನೆಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳ ಸ್ವರೂಪ, ಸಂರಕ್ಷಣೆ, ಅಧ್ಯಯನ ಮತ್ತು ಅವುಗಳನ್ನು ಓದುವ ಕ್ರಮದ ಬಗೆಗೆ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ತರಬೇತಿ ನೀಡುವುದಕ್ಕಾಗಿ ನಾಡಿನ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಶಿಬಿರಗಳನ್ನು ಏರ್ಪಡಿಸಿ ಜನರಲ್ಲಿ ಅವುಗಳ ಬಗೆಗೆ ಜಾಗೃತಿಯನ್ನು ಮೂಡಿಸುವುದು, ಹಸ್ತಪ್ರತಿ, ಗ್ರಂಥಸಂಪಾದನೆ ಕುರಿತು ವಿಚಾರ ಸಂಕಿರಣಗಳನ್ನು ಆಯೋಜಿಸುವುದು, ಐತಿಹಾಸಿಕ ಪರಂಪರೆ ಉಳಿಸಿ ಸಪ್ತಾಹದ ಅಂಗವಾಗಿ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳ ಬಗೆಗೆ ಜನಸಾಮಾನ್ಯರಲ್ಲಿ ತಿಳಿವಳಿಕೆ ನೀಡಲು ಗ್ರಾಮಗಳಲ್ಲಿ, ಶಾಲಾ ಕಾಲೇಜುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾತ್ಯಕ್ಷಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಉಪನ್ಯಾಸ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತ ಬಂದಿದೆ. ಜೊತೆಗೆ ಅಖಿಲ ಕರ್ನಾಟಕ ಹಸ್ತಪ್ರತಿ ಸಮ್ಮೇಳನವನ್ನು ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಏರ್ಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ತಜ್ಞರನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಿ ಹಸ್ತಪ್ರತಿ, ಗ್ರಂಥಸಂಪಾದನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿಂತೆ ಚರ್ಚೆ ಸಂವಾದಗಳ ಮೂಲಕ ಈ ಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುವುದು ಸಮ್ಮೇಳನದ ಬಹುಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ. ಈಗಾಗಲೇ ಮಂಗಳೂರು, ಸಂಕೇಶ್ವರ, ಬಿಜಾಪುರಗಳಲ್ಲಿ ಇಂಥ ಸಮ್ಮೇಳನಗಳು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಜರುಗಿವೆ. ಹೀಗೆ ವಿಭಾಗವು ತನ್ನ ರಚನಾತ್ಮಕ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಅನುಷ್ಠಾನ ಗೊಳಿಸುವುದರ ಮೂಲಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಧನಸಹಾಯ ಆಯೋಗ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪತ್ರಾಗಾರ ಇಲಾಖೆ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹಸ್ತಪ್ರತಿ ಮಿಷನ್ಮೊದಲಾದ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮನ್ನಣೆಗೆ ಪಾತ್ರವಾಗಿದೆ. ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಧನಸಹಾಯ ಆಯೋಗವು ಈ ವಿಭಾಗದ ಸಾಧನೆಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ ಹಸ್ತಪ್ರತಿ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಐದು ವರ್ಷಗಳಿಗೆ ಹತ್ತು ಲಕ್ಷ ರೂಪಾಯಿಗಳ ವಿಶೇಷ ಅನುದಾನವನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿರುವುದು, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹಸ್ತಪ್ರತಿ ಮಿಷನ್ಈ ವಿಭಾಗವನ್ನು “ಹಸ್ತಪ್ರತಿ ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಕೇಂದ್ರ” ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿ, ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳ ಸಂಗ್ರಹ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಹಾಗೂ ಸೂಚಿರಚನೆ ಯೋಜನೆಗಾಗಿ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳಿಗೆ ಹತ್ತು ಲಕ್ಷ ರೂಪಾಯಿಗಳ ಧನಸಹಾಯವನ್ನು ಮಂಜೂರು ಮಾಡಿರುವುದು ಹೆಮ್ಮೆಯ ಸಂಗತಿಗಳಾಗಿವೆ.

ಜಾಗತೀಕರಣದ ಈ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳಂಥ ಪ್ರಾಚೀನ ಆಕರ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವ, ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೊಳಪಡಿಸುವ ಅಗತ್ಯತೆ ಇದೆಯೇ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಸಹಜವಾಗಿ ಅಕಾಡೆಮಿಕ್ ವಲಯದಲ್ಲಿದ್ದ ಎದ್ದಿದೆ. ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಉತ್ತರವೆಂಬಂತೆ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಶಾಸ್ತ್ರ ವಿಭಾಗವು ವೈಚಾರಿಕ ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ತನ್ನದೇ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಿಕೊಂಡು ಮುನ್ನಡೆದಿದೆ. ಈ ವಿಧಾನಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳನ್ನು ಆಂತರಿಕ ಮತ್ತು ಬಾಹ್ಯ ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಚರ್ಚಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇಂಥ ಚರ್ಚೆಗಳನ್ನು ಪುಸ್ತಕ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನೂ ಈ ವಿಭಾಗವು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ. ಈಗಾಗಲೇ “ಹಸ್ತಪ್ರತಿಶಾಸ್ತ್ರ ವಿಭಾಗ ಮಾಲೆ”ಯ ಮೂಲಕ ವೈವಿಧ್ಯಮಯವಾದ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಹೊರತರಲಾಗಿದೆ. ಈಗ ವಿಭಾಗದ ದಶಮಾನೋತ್ಸವದ ನೆನಪಿಗಾಗಿ ಏಕಕಾಲಕ್ಕೆ ಹತ್ತು ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಹೊರತರಲಾಗಿದೆ. ಈಗ ವಿಭಾಗದ ದಶಮಾನೋತ್ಸವದ ನೆನಪಿಗಾಗಿ ಏಕಕಾಲಕ್ಕೆ ಹತ್ತು ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಹೊರತರುವ ಬೃಹತ್ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಯೋಜನೆಯನ್ವಯ ಈ ಮಾಲೆಯ ಇಪ್ಪತ್ನಾಲ್ಕನೆಯ ಪುಸ್ತಕವಾಗಿ ಪ್ರಕಟಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ, “ಗುಂಡಬ್ರಹ್ಮಯ್ಯಗಳ ಸಾಹಿತ್ಯ”.

ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಕರ್ನಾಟಕದ ವೀರಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ಕುಮಾರರಾಮ, ಸಿರುಮನಾಯಕ, ನಿಂಬಸಾಮಂತ, ಮೊಲ್ಲೆಬೊಮ್ಮಯ್ಯ, ಗುಂಡಬ್ರಹ್ಮಯ್ಯ ಮೊದಲಾದವರು ಪ್ರಮುಖರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ವೀರವೃತ ಮತ್ತು ನಿಷ್ಠೆಗಳ ಮೂಲಕ ಜನಮಾನಸದಲ್ಲಿ ಅಮರರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಈಗಲೂ ಅವರ ನೆಲೆಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಆಚರಣೆ, ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು ಕಾವ್ಯ, ಪುರಾಣ, ಚರಿತ್ರೆಗಳು ಚಿತ್ರಿಸಿವೆ. ಅಂಥವುಗಳಲ್ಲಿ ಹೊಸಕುಮಾರನ ಸಾಂಗತ್ಯ, ಕೊಮಾರಯ್ಯನ ಚರಿತೆ, ನಿಂಬಸಾಮಂತ ಚರಿತೆ, ಸಿರುಮನ ಚರಿತೆ, ಮೊಲ್ಲೆಬೊಮ್ಮಯ್ಯಗಳ ಕಾವ್ಯಗಳು ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಸಂಕಥನಗಳಾಗಿವೆ. ಈ ಪಠ್ಯಗಳು ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಚರಿತ್ರೆಯ ಸಂಬಂಧದ ನೆಲೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಅನುಸಂಧಾನಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಆಯಾ ಕೃತಿನಾಯಕರ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಹೇಳುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಅಂದಿನ ಸಾಮಾಜಿಕ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಬದುಕನ್ನು ಕಟ್ಟಿಕೊಡುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿವೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಅಂಥ ಕೃತಿಗಳಿಗೆ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಪರಂಪರೆ ಸಹಜವಾಗಿ ಪ್ರಾಪ್ತವಾಗಿವೆ. ಈ ಪರಂಪರೆಗೆ ಮತ್ತೊಂದು ಸೇರ್ಪಡೆಯಾಗಿದೆ, ಗುಂಡ ಬ್ರಹ್ಮಯ್ಯಗಳ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಂಪುಟ. ಸಮಾಲೋಚನೆ, ಸಂಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಅನುಬಂಧಗಳು ಎಂಬ ಮೂರು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಗುಂಡಬ್ರಹ್ಮಯ್ಯರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಂಪತ್ತು, ಶಿಲ್ಪಸಂಪತ್ತು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಚಹರೆಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. ವಿವಿಧ ಹಸ್ತಪ್ರತಿ ಭಂಡಾರಗಳಲ್ಲಿದ್ದ ಗುಂಡಬ್ರಹ್ಮಯ್ಯರ ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಶೋಧಿಸಿ ಪರಿಷ್ಕರಿಸಿ ಸಂಪಾದಿಸಿರುವುದಲ್ಲದೇ ನಾಡಿನ ಗುಡಿಗುಂಡಾರ, ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯಗಳಲ್ಲಿದ್ದ ಗುಂಡಬ್ರಹ್ಮಯ್ಯರ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಶಿಲ್ಪಗಳನ್ನು ಶೋಧಿಸಿರುವುದು ಈ ಸಂಪುಟದ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯವಾಗಿದೆ.

ವಿಭಾಗದ ದಶಮಾನೋತ್ಸವದ ನೆನಪಿನ ಪ್ರಕಟಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಈ ಸಂಪುಟದ ಪ್ರಕಟಣೆಗೆ ಅನುಮತಿ ನೀಡಿದ ಮಾನ್ಯ ಕುಲಪತಿಯವರಾದ ಡಾ. ಬಿ. ಎ. ವಿವೇಕ ರೈ, ಮಾನ್ಯ ಕುಲಸಚಿವರಾದ ಡಾ. ಕರೀಗೌಡ ಬೀಚನಹಳ್ಳಿ, ಭಾಷಾನಿಕಾಯದ ಡೀನ್ ಹಾಗೂ ಪ್ರಸಾರಾಂಗದ ನಿರ್ದೇಶಕರಾದ ಪ್ರೊ. ಮಲ್ಲೇಪುರಂ ಜಿ. ವೆಂಕಟೇಶ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನಾಂಗದ ನಿರ್ದೇಶಕರಾದ ಡಾ. ಟಿ. ಆರ್. ಚಂದ್ರಶೇಖರ ಅವರಿಗೆ ಗೌರವಪೂರ್ವಕ ಕೃತಜ್ಞತೆಗಳು.

ಈ ಸಂಪುಟವನ್ನು ಕ್ರಮಾನುಗತವಾಗಿ ಪರಿಷ್ಕರಿಸಿ ಸಮಾಲೋಚನೆಗೊಳಪಡಿಸಿದ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಶಾಸ್ತ್ರ ವಿಭಾಗದ ಹಿರಿಯ ಶ್ರೇಣಿ ಅಧ್ಯಾಪಕರಾದ ಡಾ. ಕೆ. ರವೀಂದ್ರನಾಥ ಅವರ ಸಮಗ್ರನಿಷ್ಠ ಶ್ರಮಸಂಸ್ಕೃತಿಗೆ ಹಾರ್ದಿಕ ಅಭಿನಂದನೆಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತೇನೆ.

ಡಾ. ಎಫ್. ಟಿ. ಹಳ್ಳಿಕೇರಿ
ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು