ಸೋದರ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳೊಂದಿಗೆ ನಮ್ಮ ಸಂಬಂಧ

ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದಂಥ, ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನೆಯ ಸುದೀರ್ಘ ಪರಂಪರೆಯನ್ನೇ ಹೊಂದಿರುವ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ನಮ್ಮಲ್ಲಿವೆ. ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದ ಪ್ರಸಾರಾಂಗವು ಅನೇಕ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಕುರಿತು ಪ್ರಕಟಿಸಿರುವ ಅಗ್ಗದ ಬೆಲೆಯ ಕಿರು ಹೊತ್ತಗೆಗಳು ನಾವೆಲ್ಲ ಅನುಸರಿಸಿ ಸಾಧಿಸಬೇಕಾದ ಆದರ್ಶಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿಬಿಟ್ಟಿವೆ. ಈ ಪ್ರಸಾರ ಪುಸ್ತಕ ಮಾಲೆಯ ಕೃತಿಗಳು ಸಮೂಹ ಶಿಕ್ಷಣದ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಪ್ರಕಟವಾದವು. ಹಾಗೆಂದು ಅವುಗಳ ಬೌದ್ಧಿಕ ಮಟ್ಟವೇನೂ ಕಡಿಮೆಯದಾಗಿಲ್ಲ. ಸಮೂಹ ಶಿಕ್ಷಣವೆಂದರೆ ಎತ್ತರಿಸುವಕೆಲಸವೇ ಹೊರತು ನಮ್ಮ ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಬೌದ್ಧಿಕತೆಯ ಮಟ್ಟವನ್ನೇ, ಅಗ್ಗದ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸುವುದಕ್ಕೆಂದು ತಗ್ಗಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಸತ್ಯವನ್ನು ಈ ಹೊತ್ತಗೆಗಳು ಸಾರಿ ಹೇಳುತ್ತಿದೆ. ನಾಡಿನ ಇತರ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳೂ ಈ ಸಮೂಹ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ತಮ್ಮದೇ ಕಾಣಿಕೆಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿವೆ.

ನಮ್ಮ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಬಗ್ಗೆ ನಾಡಿನ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳ ಸದಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಅವುಗಳ ಸಹಕಾರವನ್ನು ಪಡೆದು ಕೊಳ್ಳುವುದು ನಮ್ಮ ಆಕಾಂಕ್ಷೆಯಾಗಿದೆ. ಸಹಕಾರ-ಸಹಯೋಗಗಳು ನಮ್ಮ ದೇಶದ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಭಾಗವೇ ಆಗಿವೆ. ಹಂಪಿಯಲ್ಲಿರುವ ನಮ್ಮ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಇತರೆಲ್ಲ ವಿದ್ಯಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಸಹಕಾರ ಮತ್ತು ಸಹಯೋಗ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಬೇಕಾಗಿದೆ. ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ವಿನಯದಿಂದ ಒಂದು ಮಾತನ್ನು ಭಿನ್ನವಿಸುತ್ತಿದ್ದೇನೆ.

ನಮ್ಮ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವು ಒಂದು ಮಹತ್ವದ ಪ್ರಯೋಗದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದೆ. ಅದು ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಯೋಗ. ಸಾಹಿತ್ಯ ಮಾಧ್ಯಮವಾಗಿ ಸಶಕ್ತವಾಗಿ ಬೆಳೆದಿರುವ ಕನ್ನಡ ಇತರ ವಿಷಯಗಳ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೂ ಸೂಕ್ತವೂ ಸಶಕ್ತವೂ ಆಗಿದೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಯೋಗ ಅದು. ಮಾನವಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳ ಬೋಧನೆಗೆ ಕನ್ನಡ ಚೆನ್ನಾಗಿಯೇ ಒಗ್ಗುತ್ತದೆ. ಯಾಕೆಂದರೆ ಮನುಷ್ಯ-ಭಾಷಿಕ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ ಬದುಕುವ ಮನುಷ್ಯ- ಈ ಅಧ್ಯಯನದ ಶಿಸ್ತುಗಳಿಗೆ ವಿಷಯವಾಗಿದ್ದಾನೆ. ಈ ಅಧ್ಯಯನ ಶಾಖೆಗಳು ನಮಗೆ ಪರಿಚಯವಾದದ್ದು ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಸನ್ನು ನಾವು ಪಶ್ಚಿಮಕ್ಕೆ ತೆರೆದುಕೊಂಡದ್ದರಿಂದ. ಈ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ನಾವು ಕಲಿತದ್ದು ಇಂಗ್ಲಿಷಿನ ಮುಖಾಂತರ. ಇದರಿಂದ ನಮಗೆ ಲಾಭವಾಗಿರುವಂತೆಯೇ ನಷ್ಟವೂ ಆಗಿದೆ. ನಮಗೆ ಹೊಸ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ ದೊರೆತದ್ದು ಒಂದು ಲಾಭ. ಅಧ್ಯಯನ ವಿಧಾನಗಳ ಪರಕೀಯತೆಯಿಂದಾಗಿ ನಮ್ಮ ಸಮಾಜವನ್ನೇ ನಾವು ವಿದೇಶೀ ಕಲ್ಪನೆಗಳ ಮುಖಾಂತರ ನೋಡುವಂತಾದದ್ದು ನಷ್ಟ.

ಆದರೆ, ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ, ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರ, ವೈದ್ಯಕೀಯ, ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಮುಂತಾದ ವಿಷಯಗಳು ಬೇರೆಯದೇ ಬಗೆಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಒಡ್ಡುತ್ತವೆ. ಈ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಹೊಸ ಶೋಧ ಮತ್ತು ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಮ ಸಮವಾಗಿ ಹೆಜ್ಜೆ ಹಾಕುವುದು. ಈ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಇಂಗ್ಲಿಷಿನಲ್ಲೇ ಓದಿದರೂ, ನಮ್ಮ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಕಷ್ಟದ ಕೆಲಸವಾಗುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಮಾನವಿಕ ಮತ್ತು ಸಮಾಜಶಾಸ್ತ್ರಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಹೇಳಿದ ಮಾತುಗಳನ್ನೇ ಇಲ್ಲಿಗೂ ಅನ್ವಯಿಸುವುದಕ್ಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಿ ಆಧುನಿಕ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬದುಕುವುದೂ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಕನ್ನಡ ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳ ಭಾಷೆ ಆಗುವುದೂ ಅಗತ್ಯ. ಕನ್ನಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ವಿಜ್ಞಾನ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಕುರಿತೂ ಕನ್ನಡದಲ್ಲೇ ಸಂಶೋಧನೆಗಳು ನಡೆಯಬೇಕೆಂದು ನಮ್ಮ ಅಪೇಕ್ಷೆ. ಇದು ಸಾಧ್ಯವಾಗಬೇಕಾದರೆ ಇತರ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿರುವ ತಜ್ಞರ ನೆರವು ನಮಗೆ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಬೇಕಾಗಿದೆ. ನಮ್ಮ ರಾಜ್ಯದ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿರುವ ಸಮರ್ಥರಾದ ವಿಜ್ಞಾನ-ವಿದ್ವಾಂಸರೂ ಕ್ನನಡದಲ್ಲಿ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಸಂಶೋಧನೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸಲು ಆಸಕ್ತರಾದ ಕೆಲವರಾದರೂ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಇದ್ದಾರೆ. ಇವರೆಲ್ಲರ ಸಹಕಾರ ಮತ್ತು ಸಹಯೋಗಗಳನ್ನು ನಾನು ಕೋರುತ್ತೇನೆ. ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ವಿಷಯಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪಾರಿಭಾಷಿಕ ಪದಗಳ ಕೋಶಗಳ ನಿರ್ಮಾಣ, ವಿವಿಧ ವಿಜ್ಞಾನ ಶಾಖೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪುಸ್ತಕಗಳ ರಚನೆ ಈ ಎಲ್ಲ ಕೆಲಸಗಳಲ್ಲಿ ಅವರ ನೆರವು ನಮಗೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ. ನಮ್ಮ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವು ಈಗಾಗಲೇ ‘ವಿಜ್ಞಾನ ಸಂಗಾತಿ’ ಎಂಬ ಮಾಸಪತ್ರಿಕೆಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸುತ್ತಿದೆ. ಈ ಪತ್ರಿಕೆಗೆ ಲೇಖನಗಳು ಬೇಕು. ಪತ್ರಿಕೆ ಕನ್ನಡದ ಜನಕ್ಕೆ ಹೇಗೆ ಇನ್ನೂ ಉಪಯುಕ್ತವಾಗಬಹುದು ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆ ಸಲಹೆಗಳೂ ಬೇಕು.

ನಾಡಿನ ಇತರ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು ನಮಗೆ ಇನ್ನೂ ಒಂದು ವಿಧದಲ್ಲಿ ನೆರವು ನೀಡಬಹುದು. ಭೌತಿ ವಿಜ್ಞಾನಗಳನ್ನು ಕುರಿತಂತೆ ನಮ್ಮ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಪಿಎಚ್.ಡಿ. ಪದವಿಗಾಗಿ ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸಬಹುದು. ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯು ತನ್ನ ನಿಬಂಧವನ್ನು ಕನ್ನಡದಲ್ಲೇ ರಚಿಸಬೇಕೆಂಬುದು ಕಡ್ಡಾಯ. ಈ ಕುರಿತಂತೆ ಸಂಶೋಧನಡೆ ನಡೆಸಲು ಪ್ರಯೋಗಶಾಲೆಗಳ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಸಮಾಜಶಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಕುರಿತಂತೆ ನಮಗೆ ಸಮಸ್ಯೆಯಿಲ್ಲ. ಏಕೆಂದರೆ ಸಮಾಜ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಸಮಾಜವೇ ಪ್ರಯೋಗಶಾಲೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ನಮ್ಮ ಹಂಪಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ವಿಷಯಗಳಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಪ್ರಯೋಗಶಾಲೆಗಳಿಲ್ಲ ನಮ್ಮ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ವಿಜ್ಞಾನ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಪಿಎಚ್.ಡಿ.ಗಾಗಿ ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸುವ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ನಾಡಿನ ಇತರ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಯೋಗಶಾಲೆಗಳನ್ನು ಬಳಸಲು ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಡಬೇಕೆಂದು, ನಾಡಿನ ಇತರ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು ಈ ಅಮೂಲ್ಯ ಸಹಕಾರವನ್ನು ನಮಗೆ ನೀಡಬೇಕೆಂದು ಕೋರುತ್ತೇನೆ. ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳು ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಿಗೆ ನಿಗದಿತ ಪ್ರಯೋಗಾಲಯ ಶುಲ್ಕ, ಠೇವಣಿ ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಲು ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಬಹುದು. ವಿಜ್ಞಾನ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಕುರಿತ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ನಮ್ಮ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದೊಂದಿಗೆ ಹೀಗೆ ಸಹಕರಿಸಲು ಇತರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮನಸ್ಸು ಮಾಡಬೇಕೆಂಬುದಷ್ಟೇ ಇಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾದ ಸಂಗತಿಯಾಗಿದೆ. ಅಥವಾ ಇತರ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು ಇಂಥ ಪಿಎಚ್.ಡಿ.ಗಾಗಿ ತನ್ನ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳನ್ನೇ ಪ್ರಾಯೋಜಿಸಿದರೂ ಸೂಕ್ತವೇ ಆಗುತ್ತದೆ.

ನನ್ನ ಈ ವಿನಮ್ರ ಸೂಚನೆಯನ್ನು ಸಹೋದರ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಆಲೋಚಿಸಬೇಕೆಂದು ಕೋರುತ್ತೇನೆ. ಕನ್ನಡನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡವೇ ಮುಖ್ಯವಾಗಬೇಕೆಂದು ನಾವೆಲ್ಲ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ. ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳ ಈ ಬಗೆಯ ಸಹಯೋಗವು ನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಪ್ರಜ್ಞೆಯ ವಿಕಾಸಕ್ಕೆ ಇಂಬುಕೊಡುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಇಂಥ ಸಹಯೋಗದಿಂದ ಶ್ರಮ ವಿಭಜನೆಯೂ ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಒಂದು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವು ಕನ್ನಡದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನೂ ಇನ್ನೊಂದು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವು ವಿಜ್ಞಾನದ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನೂ ಹಂಚಿಕೊಂಡಂತಾಗುತ್ತದೆ. ಇದೇ ರೀತಿ ಸೋದರ ಭಾಷೆಗಳ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳೊಂದಿಗೂ ನಮ್ಮ ಸಂಬಂಧ ಚಾಚಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗಿದೆ.

ತಮಿಳು ಮತ್ತು ತೆಲುಗು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ

ತಮಿಳು, ತೆಲುಗು ಮತ್ತು ಕನ್ನಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಅತಿ ಕಿರಿಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಾಗಿವೆ. ಅವುಗಳ ಸ್ವರೂಪ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತ ವಿಧಾನಗಳು ಕೂಡ ಇತರ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿವೆ. ಈ ಮೂರು ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಪಿಎಚ್.ಡಿ. ಮುಂತಾದ ಪದವಿಗಳ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶವಿದ್ದರೂ ಇವು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಉನ್ನತ ಸಂಶೋಧನೆಯ ಕೇಂದ್ರಗಳೇ ಹೊರತು ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲ. ಇಡೀ ಭಾರತದಲ್ಲೇ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಾಚೀನವಾದ ಈ ಮೂರು ಭಾಷೆಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಸಹಾಯಕವೂ ಪೂರಕವೂ ಆದ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುವುದು ಈ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ. ಭಾರತದ ಭಾಷೆಗಳ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ ಸಂಸ್ಕೃತಕ್ಕೆ ಅತಿ ಮಹತ್ವದ ಸ್ಥಾನ ದೊರೆತಿರುವುದು ತಿಳಿಯುತ್ತದೆ. ಜ್ಞಾನದ ಗುತ್ತಿಗೆ ಸಂಸ್ಕೃತಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಮೀಸಲಾದಂತಿದೆ. ಸಂಸ್ಕೃತವು ಇನ್ನು ಮುಂದೆಯೂ ಭಾರತೀಯ ಜ್ಞಾನದ ಮೂಲವಾಗಿ ಉಳಿಯುವುದು ಸಾಧ್ಯವಾಗದೆಂಬುದು ನಿಜ. ಆದರೂ ನಮ್ಮ ಪ್ರಾಂತೀಯ ಭಾಷೆಗಳು ದಷ್ಟಪುಷ್ಟವಾಗಲು ಅವು ಸಂಸ್ಕೃತದ ಅವಲಂಬನೆಯನ್ನು ಕೂಡಲೇ ಬಿಡಿಸಿಕೊಂಡು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಆಲೋಚನೆಯ ಆಕೃತಿಗಳನ್ನು ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.

ಈ ಮೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗುವ ಸಂಶೋಧನೆಗಳ ಸ್ವರೂಪವೂ ಇತರ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳ ಸಂಶೋಧನೆಗಳಿಗಿಂತ ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿಯೇ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ನೌಕರಿ ಪೂರೈಸುವ ಶಿಕ್ಷಣ ನಮಗೆ ಹಲವು ಬಗೆಯ ಲಾಭಗಳನ್ನು ತಂದುಕೊಟ್ಟರೂ ಅದು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಪರಿಣಾಮ ಭೀಕರವಾಗಿಯೇ ಇದೆ. ಈ ಮೂರೂ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಆರಂಭದ ಹಂತದಲ್ಲಾದರೂ, ಉದ್ಯೋಗಾಪೇಕ್ಷೆಯ ಪೂರೈಕೆಯ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ದೂರವಿಡಲಾಗಿದೆ. ಇತರೆಡೆಗಳಲ್ಲಿ ತಯಾರಾದ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕಿಂತ ನಮ್ಮದೇ ಜ್ಞನವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವುದು ಮುಖ್ಯ ಗುರಿಯಾಗಿದೆ. ನಮ್ಮ ಜ್ಞನವನ್ನು ನಾವು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವುದು ಕಷ್ಟದ ಕೆಲಸವೇ ಆಗಿದೆ. ನಮ್ಮ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿರುವ ದಂಗುಬಡಿಸುವ ವೈವಿಧ್ಯವೇ ಈ ಕಷ್ಟಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಅಧ್ಯಯನಗಳ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯಕ್ಕೆ ತುತ್ತಾಗಿರುವ ಸ್ಥಳೀಯ ಕಿರು ಜಗತ್ತುಗಳಿಗೂ ನಾವು ‘ಮಹಾನ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿ’ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿರುವ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗೂ ಇರುವ ಸಂಬಂಧದ ನೆಲೆಬೆಲೆಗಳನ್ನು ಅರಿಯಬೇಕಾಗಿದೆ. ತಾನಿರುವ ಸ್ಥಳವನ್ನೇ ಇಡೀ ಜಗತ್ತೆಂದು ನಂಬಿ, ತನ್ನ ಸುತ್ತಲ ಪರಿಸರದಿಂದ ಜೀವದ್ರವ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುವ ಜಾನಪದವು ನಮ್ಮ ಅಧ್ಯಯನಗಳ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದುವಾಗಬೇಕಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ನಾವು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಗಮನಿಸಬೇಕಾದ ಮಾತೊಂದಿದೆ: ನಮ್ಮ ಜಾನಪದವನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುವುದಕ್ಕೆ ನಾವು ನಮ್ಮದೇ ಅಧ್ಯಯನ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗಿದೆ.

ಪಶ್ಚಿಮದ ವಿದ್ವಾಂಸರು ರೂಪಿಸಿದ ಕ್ರಮಗಳು ನಮ್ಮ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಸೂಕ್ತವಾಗಿ ಒದಗಿಬರಲಾರವು. ಸ್ಥಳೀಯ ಬದುಕನ್ನು ಅರಿಯುವುದಕ್ಕೆ ಪರದೇಶದ ನೋಟವನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡದ್ದರಿಂದಲೇ ನಮ್ಮ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಬಹುತೇಕ ಮಾನವಿಕ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ವಿಫಲವಾಗಿವೆ. ನಮ್ಮ ಸಂಶೋಧಕರಿಗೆ ‘ನಮ್ಮದೇ’ ಸಂಶೋಧನ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಕಲಿಸಿಕೊಡಬೇಕಾಗಿದೆ. ಸಿದ್ಧ ಅಧ್ಯಯನಗಳ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಿ ತಮ್ಮ ತಾಜಾ ಮನಸ್ಸನ್ನು ತೊಡಗಿಸಿ ಹೊಸ ಅಧ್ಯಯನ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ನೆರವಾಗುವಂಥ ಅಧ್ಯಯನ ಕಮ್ಮಟಗಳನ್ನು ನಡೆಸಬೇಕಾಗಿದೆ.

ಈ ವಿಜ್ಞಾನ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಮಾನವಿಕ ಮತ್ತು ಸಮಾಜಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಅಧ್ಯಯನಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಹತ್ತ್ವವನ್ನು ನಾವು ನೀಡಬೇಕು. ವಿಜ್ಞಾನದ ಸಂಶೋಧನೆಗಳು ಮುಖ್ಯವಲ್ಲ ಎಂದು ಈ ಮಾತಿನ ಅರ್ಥವಲ್ಲ. ವಿಜ್ಞಾನದ ಸಂಶೋಧನೆಗಳಿಗೆ ನಿಗದಿತ ಮಾದರಿಗಳು ಲಭ್ಯವಿದ್ದು ಹೊಸ ಅನ್ವೇಷಣಾಶೀಲತೆಗಾಗಲೀ ಕಲ್ಪನಾಶೀಲತೆಗಾಗಲೀ ಅವಕಾಶಗಳು ಅಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆಯೇ. ಜೀವಂತ ಸಮಾಜವೇ ಪ್ರಯೋಗಶಾಲೆಯಾಗಿರುವ ಮಾನವಿಕ ಅಧ್ಯಯನಗಳಿಗೆ ಹೇರಳ ಅವಕಾಶಗಳಿವೆ. ಒಂದು ಕವನವನ್ನೂ ಕಂಪ್ಯೂಟರನ್ನೂ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುವುದಷ್ಟೇ ಮುಖ್ಯ ಎಂದು ನಮ್ಮನ್ನೇ ನಾವು ನಂಬಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗಿದೆ. ಕವನ, ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಎರಡೂ ಬಾಹ್ಯ ಜಗತ್ತನ್ನು ಅರಿಯಲು ಮನುಷ್ಯನೇ ಸೃಷ್ಟಿಸಿರುವ ‘ವಸ್ತು’ಗಳು. ನಾವು ಇಂದು ಯಂತ್ರದ ಕೌಶಲ ಮತ್ತು ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಮರುಮಾತಿಲ್ಲದೆ ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೇವೆ. ಆದರೆ ಒಂದು ಕವನದ, ಪುರಾಣದ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಕುರಿತು ಸಂಶಯ ಗ್ರಸ್ತರಾಗಿದ್ದೇವೆ. ವಿಜ್ಞಾನಸತ್ಯವೇ ಪರಮಸತ್ಯವೆಂದು ನಂಬತೊಡಗಿದ್ದೇವೆ. ವಿಜ್ಞಾನ ಪ್ರಶ್ನಾತೀತವೆಂದು ತಿಳಿಯತೊಡಗಿದ್ದೇವೆ. ಕಥೆ, ಪುರಾಣ, ಕವನಗಳು ತಮ್ಮ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಇನ್ನೂ ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕಿದೆ. ಸತ್ಯದ ಭಿನ್ನ ಮುಖಗಳ ಆವಿಷ್ಕಾರ ಸಾಧ್ಯವಾಗುವಂತೆ ನಮ್ಮ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳ ಸಂಶೋಧಕರು ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಈ ಬಗ್ಗೆ ಯೋಚಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ.

ಭಾಷಾಶಾಸ್ತ್ರ, ಸಮಾಜಶಾಸ್ತ್ರ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮಾನವಶಾಸ್ತ್ರ ಮುಂತಾದ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಆಗಬೇಕಾದ ಕೆಲಸ ಆಗಾಧವಾಗಿ, ಸವಾಲೊಡ್ಡುವಂತೆ ನಮ್ಮೆದುರಿಗೆ ನಿಂತಿದೆ. ಈ ವಿಷಯಗಳು ಒಡ್ಡುವ ಸವಾಲನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ನಾವು ಒಂದೆಡೆಯಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸ ಬೇಕಾಗಿದೆ. ಇನ್ನೊಂದೆಡೆಯಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಚರಿತ್ರೆಗಳನ್ನು ಪುನಾರಚಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗಿದೆ. ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆಗಳು ವಿಶ್ವದೆಲ್ಲಾ ಚಿಂತನೆಗಳನ್ನು ದಕ್ಕಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮತ್ತು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಗಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗಿದೆ. ಆಲೋಚನೆಗಳು ರೂಪುಗೊಳ್ಳುವುದೇ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ. ಆಲೋಚನೆಯ ಆಸೆ ಮೊದಲು ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಬೇಕು. ನಮ್ಮ ಪ್ರಚೋದನೆ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಬೇಕು.

ಎರಡನೆಯದಾಗಿ ನಮಗೆ ಇಂದು ಲಭ್ಯವಿರುವ ಇತಿಹಾಸ ವಸಾಹತುಶಾಹಿಯ ಪೂರ್ವ ಗ್ರಹಗಳ ಲೇಪ ಪಡೆದಿರುವ ಇತಿಹಾಸ. ನಮ್ಮ ಇತಿಹಾಸ ದೃಷ್ಟಿಯೇ ಕಳಂಕಿತ ನೆಲದ ಮರೆಯ ನಿದಾನವಾಗಿದೆ. ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಂತೆಯೇ ಭಾರತೀಯ ಇತಿಹಾಸವೂ ಏಕ ಶಿಲಾಕೃತಿಯದ್ದಲ್ಲ. ಭಾರತದ ಚರಿತ್ರೆಗೆ ಸಾವಿರ ಮುಖಗಳಿವೆ. ನಮಗೆ ಇಂದು ಲಭ್ಯವಿರುವುದೆಲ್ಲ ರಾಜ ರಾಣಿಯರ, ಯುದ್ಧ ಒಪ್ಪಂದಗಳ ಕಥೆ ಮಾತ್ರ. ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರ ಅಲಿಖಿತ ಚರಿತ್ರೆಯಾದರೋ ಅವರ ಹಾಡು ಕಥೆಗಳಲ್ಲಿ, ಕಥೆ ಮನರಂಜನೆಗಳಲ್ಲಿ, ಹಬ್ಬ ವ್ರತ ನೇಮಗಳಲ್ಲಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ನಾವು ಮೊದಲು ಜಾನಪದವನ್ನು ಜಾನಪದವಾಗಿ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿ ಆನಂತರ ಜಾನಪದಕ್ಕೂ ರಾಜಕೀಯ ಇತಿಹಾಸಕ್ಕೂ ಇರುವ ನಂಟುಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಬೇಕು.

ನಾವು ನಡೆಸುವ ಭಾಷಿಕ ಅಧ್ಯಯನಗಳ ಸ್ವರೂಪವೂ ಬೇರೆಯೇ ಆಗಬೇಕು. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ನಾಲ್ಕು ಪ್ರಮುಖ ಭಾಷೆಗಳಿಗೂ ಲಿಪಿ ಇದೆ. ಈ ಒಂದೊಂದು ಭಾಷೆಗೆ ಉಪಭಾಷೆಗಳೂ ಭಾಷಾಭೇದಗಳೂ ಇವೆ. ಈ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಷೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಲಿಪಿ ಇಲ್ಲದ ಉಪಭಾಷೆಗಳೂ ಇವೆ. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಭಾಷಾ ವೈವಿಧ್ಯದ, ಭಾಷಾ ಸಂಬಂಧಗಳ ಅಧ್ಯಯನವು ನಮ್ಮ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ವೈವಿಧ್ಯದ ಅಧ್ಯಯನವೇ ಆಗುತ್ತದೆ. ಪಾರಂಪರಿಕವಾದ ಭಾಷಾಶಾಸ್ತ್ರವು ಮೂಲದಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ದ್ರಾವಿಡ ಭಾಷೆ ಇತ್ತೆಂದೂ ಅದರಿಂದ ಈ ಎಲ್ಲ ಭಾಷೆಗಳು ಉತ್ಪನ್ನವಾದವೆಂದೂ ನಂಬುತ್ತದೆ. ಅದೇನಿದ್ದರೂ ಈ ನಾಲ್ಕು ಭಾಷೆಗಳು ಈಗ ಬೇರೆ ಬೇರೆಯದೇ ದಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಗಿ, ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಚಹರೆಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಿಕೊಂಡಿವೆ. ಇವುಗಳೆಲ್ಲ ಬೇರೆ ಬೇರೆಯಾಗಿ ಬೆಳೆದದ್ದರ ಇತಿಹಾಸ, ಪರಸ್ಪರ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಿದ್ದರ ಇತಿಹಾಸ, ಒಂದನ್ನೊಂದು ದ್ವೇಷಿಸಿದ್ದರ ಇತಿಹಾಸ, ತಮ್ಮ ಅನನ್ಯತೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ಬಯಸಿದ್ದರ ಇತಿಹಾಸ ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ನಾವು ತಿಳಿಯಬೇಕಾಗಿದೆ. ಈ ಭಾಷಾ ಪ್ರದೇಶಗಳ ರಾಜಕೀಯ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದರೆ ಫಲವಿಲ್ಲ. ಈ ಭಾಷೆಗಳನ್ನೂ ಅವುಗಳ ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನೂ ಆಡುವ ಜನರ ಸಾಮಾಜಿಕ ಅಭ್ಯಾಸಗಳು, ನಂಬಿಕೆಗಳು, ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನೂ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಬೇಕು. ಒಂದೊಂದು ಭಾಷಾ ಪ್ರಭೇದವನ್ನು ಬಳಸುವ ಪ್ರದೇಶವನ್ನೂ ಆಯಾ ಪ್ರದೇಶದ ಉಪಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳನ್ನೂ ಆಧರಿಸಿ ಮತ್ತಷ್ಟು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಬೇಕು. ಈ ಉಪಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳಾದರೋ ‘ಪ್ರಗತಿ’ ವಂಚಿತವಾಗಿ ಹಿಂದುಳಿದಿವೆ ಎಂದು ತಿಳಿದಿದ್ದೇವೆ. ಆದರೆ ಈ ‘ಪ್ರಗತಿ’ಯ ಕಲ್ಪನೆಯೇ ಒಂದು ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಮಿಥ್ಯ ಎಂದು ನಾವು ಅರಿಯಬೇಕಾಗಿದೆ. ೧೯ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಯುರೋಪಿನಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ವಾಣಿಜ್ಯ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಫಲಿತಾಂಶವಾಗಿ ‘ಪ್ರಗತಿ’ಯ ಕಲ್ಪನೆ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತು. ಈ ಕಲ್ಪನೆಯ ಯುರೋಪಿನಲ್ಲಿ ಬಂಡವಾಳಶಾಹಿ ಸಮಾಜದ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ, ಶೋಷಣೆಗೆ ದಾರಿಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿತು. ಬಂಡವಾಳಶಾಹಿ ಮತ್ತು ಶೋಷಣೆ ಇಂದು ಕಾನೂನುಬದ್ಧವೆ ಆಗಿಬಿಟ್ಟಿರುವದು ಒಂದು ವಿಪರ್ಯಾಸ. ಒಂದೊಂದು ಸಮಾಜವೂ ತನ್ನದೇ ಆದ ಪ್ರೀತಿ ದ್ವೇಷಗಳ, ಆಕರ್ಷಣೆ-ವಿಕರ್ಷಣೆಗಳ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಆ ಅಕ್ಷದ ಸುತ್ತಲೇ ಆಯಾ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ರೂಪು ಪಡೆದಿರುತ್ತದೆ. ಇದೆಲ್ಲವನ್ನೂ ನಾವು ಅರಿಯಬೇಕಾಗಿದೆ.

ಹಂಪಿಯ ನಮ್ಮ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಂಥ ಭಾಷಾ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು ಭಾಷೆಯ ಮುಖಾಂತರವೇ ಈ ಎಲ್ಲ ಸಂಗತಿಗಳನ್ನು ಕುರಿತು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಬೇಕಾಗಿದೆ. ಇಂಥ ಸ್ಪಷ್ಟ ಗುರಿ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ನಮ್ಮ ಭಾಷಿಕ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ವ್ಯರ್ಥವಾಗುತ್ತವೆ.

ಆದರೆ ಮೇಲಿನ ಕನಸುಗಳು ನನಸಾಗಬೇಕಾದರೆ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಭಾಷೆಗಳು ಶಿಕ್ಷಣದ ಮಾಧ್ಯಮವಾಗಲೇಬೇಕು. ನಮ್ಮ ಪಾಡನ್ನೇ ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಮಾತಾಡುವುದಾದರೆ ಕನ್ನಡ ಎಷ್ಟು ಬೇಗನೇ ಶಿಕ್ಷಣ ಮಾಧ್ಯಮವಾದರೆ ಅಷ್ಟೂ ಒಳ್ಳೆಯದು. ಇಲ್ಲದಿದ್ದಲ್ಲಿ ಮುಂದೆಂದೂ ತುಂಬಬಾರದಷ್ಟು ಹಾನಿಯಾಗುವುದು ಖಚಿತ.

ಕನ್ನಡ ಮಾಧ್ಯಮ

ನಮ್ಮದು ಲೋಕಶಿಕ್ಷಣದ ಯುಗ. ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಲೋಕಶಿಕ್ಷಣ ಒಂದು ರಾಜಕೀಯ ಅವಶ್ಯಕತೆಯಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸುತ್ತದೆ. ಪ್ರಜಾಪ್ರಬುತ್ವದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬನೂ ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆದು ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರಜ್ಞೆಯನ್ನು ರೂಢಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಪ್ರಜೆಗಳಿಗೆ ಅನುಕೂಲವಾದ ಆಡಳಿತ ತಂತ್ರವನ್ನು ರೂಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು ಎನ್ನುವುದು ಇಲ್ಲಿಯ ಉದ್ದೇಶ. ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣದ ಗತಿ ಏನಾಗಬಹುದೆಂಬುದನ್ನು ಆಡಳಿತಗಾರರು ಯೋಚಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಶಿಕ್ಷಣದ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇಂದು ರಾಜ್ಯದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಾಗಿದೆ. ಶಿಕ್ಷಣ ನೀತಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸುವವರು ಆಡಳಿತಗಾರರೇ ಹೊರತು ಶಿಕ್ಷಣ ತಜ್ಞರಲ್ಲ. ಬ್ರಿಟಿಷರ ಕಾಲದ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಹಲ ಕೆಲವು ಬದಲಾವಣೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಇಂದಿಗೂ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಪ್ರಾಥಮಿಕ, ಮಾಧ್ಯಮಿಕ ಮತ್ತು ಉಚ್ಛವೆಂದು ಶಿಕ್ಷಣದ ಮೂರು ಹಂತಗಳು ನಿರ್ಮಾಣಗೊಂಡದ್ದು ಕೂಡ ಬ್ರಿಟಿಷರ ಕಾಲದಲ್ಲಿಯೇ. ತಿಳುವಳಿಕೆಯ ಕ್ರಮಪ್ರಾಪ್ತವಾದ ವಿಕಾಸಕ್ಕೆ ತಕ್ಕ ಹಾಗೆ ಶಿಕ್ಷಣ ಕೊಡುವ ಕ್ರಮ ಇಲ್ಲಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಈ ಶಿಕ್ಷಣದ ಅಂತಿಮ ಉದ್ದೇಶವೆಂದರೆ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯನ್ನು ಒಳ್ಳೆಯ ನೌಕರನನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುವದು, ಇಲ್ಲವೆ ವೈದ್ಯಕೀಯ, ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್‌ನಂಥ ಉದ್ಯೋಗಗಳಿಗೆ ಯೋಗ್ಯನನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುವುದು. ಶಿಕ್ಷಣದ ಉದ್ದೇಶದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಿಯೂ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಮಾತು ಬರುವುದಿಲ್ಲ.

ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಯಾವ ಯಾವ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಕಲಿಸಬೇಕು. ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಕಲಿಸಬೇಕು. ಎಷ್ಟು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಕಲಿಸಬೇಕು. ಪರೀಕ್ಷೆಯ ವಿಧಾನಗಳು ಹೇಗಿರಬೇಕು ಮೊದಲಾದವುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತೀರ್ಮಾನ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಿಗೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ‍್ಯವಿದೆ ನಿಜ. ಆದರೆ ದೇಶದಲ್ಲಿಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು ಸಮಾನವಾಗಿರಬೇಕು ಎಂಬ ಆಶಯ ಇರುವುದರಿಂದ ಏಕರೂಪತೆಯ ಕಡೆಗೇ ಇವುಗಳ ಮನಸ್ಸು ಚಿಂತಿಸುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಈ ಸ್ವಾತಂತ್ರ‍್ಯ ಇದ್ದೂ ಇಲ್ಲದಂತಾಗಿದೆ. ಇದೂ ಅಲ್ಲದೆ ನಮ್ಮ ಪಾಲಕರಿಗೆ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಬೇರೆ ರೀತಿಯ ಶಿಕ್ಷಣವೂ ಬೇಡ. ಅಂಥ ಶಿಕ್ಷಣ ಎಷ್ಟೇ ಒಳ್ಳೆಯದಾಗಿದ್ದರೂ ಅದಕ್ಕೆ ಪೇಟೆಯ ಬೆಲೆ ಇಲ್ಲ. ಶಿಕ್ಷಣ ಹೆಚ್ಚು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸಂಘಟಿತವಾಗುತ್ತಿರುವಂತೆ, ಸಂಘಟನೆ ಉಳಿಯುವುದು ಮುಖ್ಯವಾಗುತ್ತದೆಯೆ ಹೊರತು ಶಿಕ್ಷಣದ ಸೃಜನಶೀಲತೆಯಲ್ಲ.

ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಶಿಕ್ಷಣದ ಮಟ್ಟ ಕುಸಿಯುವುದರ ಬಗ್ಗೆ ಕಳವಳವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ೧೯೩೦ನೆಯ ಸಾಲಿನ ಮ್ಯಾಟ್ರಿಕ್ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಇರುವ ಗೌರವ ಇವೊತ್ತಿನ ಎಂ.ಎ. ಪದವಿಗೂ ಇಲ್ಲವೆಂದು ಹಳೆಯ ಸತ್ಯಯುಗದ ಕೈವಾರಿಗಳು ಸದಾ ಹೇಳುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ. ಹೀಗೆ ಮಾತಾಡುವವರೆಲ್ಲ ಉದಾಹರಣೆ ಕೊಡುವುದೆಂದರೆ ಆಗಿನವರ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಈಗಿನವರಿಗಿಂತ ಚೆನ್ನಾಗಿರುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು. ಅಂದರೆ ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯೆಯೆಂದರೆ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆ ಎಂಬ ಭ್ರಮೆ ಇನ್ನೂ ಹೋಗಿಲ್ಲ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆಯ ಈ ವ್ಯಾಮೋಹ ಇರುವವರೆಗೆ ನಮ್ಮ ಶಿಕ್ಷಣ ಮಾಧ್ಯಮದ ಸಮಸ್ಯೆ ಬಗೆಹರಿಯುವಂತೆ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ.

ತಾಯಿನುಡಿಯಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಕೊಡಬೇಕೆಂಬ ಸಿದ್ಧಾಂತ ಈಗ ಸರ್ವಸಮ್ಮತವಾಗಿದೆ. ಶಿಕ್ಷಣತಜ್ಞರು ಯಾರೂ ಇದಕ್ಕೆ ವಿರೋಧವನ್ನುಂಟು ಮಾಡಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಕನ್ನಡ ಶಿಕ್ಷಣ ಮಾಧ್ಯಮವಾಗಬೇಕೆಂಬ ಮಾತನ್ನು ನಾವು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡರೂ ಅದಕ್ಕೆ ನೂರಾರು ಅಡಚಣೆಗಳಿವೆಯೆಂದು ಎಲ್ಲರೂ ಹಿಂಜರಿಯುತ್ತಾರೆ. ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಕಲಿಸಬಹುದು. ಸಂಸ್ಕೃತ ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನೂ ಕಲಿಸಬಹುದು. ಮನಸ್ಸು ಮಾಡಿದರೆ ಸಮಾಜಶಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನೂ ಕಲಿಸಬಹುದು. ಆದರೆ ಮಹತ್ವದ ವಿಷಯಗಳಾದ ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರಗಳು, ಗಣಿತ, ವೈದ್ಯಶಾಸ್ತ್ರ, ತಂತ್ರವಿಜ್ಞಾನ ಇವನ್ನೆಲ್ಲ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಕಲಿಸುವುದು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲವೆಂದೇ ಎಲ್ಲರೂ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ನಾವು ಕಲಿಸಬೇಕಾದ ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞಾನವೆಲ್ಲ ಇಂಗ್ಲಿಷಿನಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿರುವುದರಿಂದ, ಶಿಕ್ಷಕರೆಲ್ಲ ಇಂಗ್ಲಿಷಿನಲ್ಲಿಯೇ ಕಲಿತು ಬಂದಿರುವುದರಿಂದ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆಯೇ ಇದಕ್ಕೆ ಸರಿಯಾದ ಮಾಧ್ಯಮವೆಂಬುದು ಒಂದು ದೃಢವಾದ ನಂಬಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಶಿಕ್ಷಕರು ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿಯೆ ಕಲಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅದಕ್ಕಾಗಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳೂ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಕಲಿಯಬೇಕು. “ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭಾಷೆಯಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಅದು ನಮ್ಮ ಭಾಷೆಯೂ ಹೌದು. ನಮ್ಮ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಸಂವಿಧಾನ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಭಾರತೀಯ ಭಾಷೆಯನ್ನಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿದೆ. ಈ ಭಾಷೆ ವಸಾಹತುಶಾಹಿಯ ಇತಿಹಾಸದ ಒಂದು ಕೊಡುಗೆ ನಿಜ. ಆದರೆ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಮರೆಯುವುದಾದರೂ ಹೇಗೆ? ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ನಡೆದುಬಿಟ್ಟರೆ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಕಾರಣಗಳಿಗಾಗಿ ತಾನಾಗಿ ಬಂದಿರುವ ಒಂದು ಭಾಷೆಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಕೊಡುವುದು ಮೂರ್ಖತನವಾಗಬಹುದು. ನಮ್ಮ ದೇಶ ಉಳಿದ ದೇಶಗಳೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಗತಿಪಥದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಬೇಕಾದರೆ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆ ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ” ಎನ್ನುವುದು ಒಂದು ವಾದ. ಇಂಥ ಅನೇಕ ವಾದಗಳನ್ನು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಹೇಳಬಹುದು. ಇಂಥ ವಾದಗಳ ಹುಚ್ಚು ಪ್ರವಾಹದಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಮಾಧ್ಯಮದ ಸಮಸ್ಯೆ ಕೊಚ್ಚಿಕೊಂಡು ಹೋಗಿದೆ. ಶಿಕ್ಷಣ ಮಾಧ್ಯಮ ಕನ್ನಡವೇ ಆಗಬೇಕೆಂದು ಮಾತಾಡಿದರೆ ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ ನಾವು ಹಿಂದುಳಿಯ ಬಹುದೆಂಬ ಭಯ ನಮ್ಮನ್ನು ಕಾಡುತ್ತಿದೆ. ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ನಮಗಿರುವ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆಯ ವ್ಯಾಮೋಹ ನಮ್ಮನ್ನು ಬೇರೆ ಏನೂ ವಿಚಾರಿಸದಂತೆ ಮಾಡಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವೂ ಇದೆ.

ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಸಿನ ಆಳದಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಎಂದರೆ ವಿದ್ಯೆ ಎನ್ನುವ ಒಂದು ಸಮೀಕರಣ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡು ಬಂದಿದೆ. ಬ್ರಿಟಿಷರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಶಾಲೆ ಕಾಲೇಜುಗಳು ಒಂದು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಒಂದವು. ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಸಂರಚನೆಗೂ ಆಡಳಿತದ ಸಂರಚನೆಗೂ ಏನೂ ಅಂತರವಿರಲಿಲ್ಲ. ಗ್ರಾಮ, ತಾಲೂಕು, ಜಿಲ್ಲೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಂತಗಳಂತೆ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮತ್ತು ಮಾಧ್ಯಮಿಕ ಶಾಲೆಗಳು, ಉಚ್ಛಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ನೀಡುವ ಕಾಲೇಜುಗಳು ಮತ್ತು ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು ತಮ್ಮ ಆಡಳಿತದ ಒಂದು ಭಾಗವಾಗದೆ ಗತ್ಯಂತರವಿರಲಿಲ್ಲ. ಅದೇ ರೀತಿಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಈಗ ಕೂಡ ನಾವು ಮುಂದುವರೆಸಿಕೊಂಡು ಬಂದಿದ್ದೇವೆ. ಶಿಕ್ಷಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಮೊದಲಿಗಿಂತ ಎಷ್ಟೋ ಪಾಲು ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಅವುಗಳ ಅಡಳಿತ ಹೆಚ್ಚು ಜಟಿಲವಾಗಿದೆ. ಇದೇ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಎಂದರೆ ವಿದ್ಯೆ ಎಂಬ ಸಮೀಕರಣ ತನ್ನ ಸತ್ಯವನ್ನು, ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಇನ್ನೂ ಕಳೆದುಕೊಂಡಿಲ್ಲ.

ಆದರೆ ನಮ್ಮ ವ್ಯವಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆಯ ಸ್ಥಾನವೇನೆಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆ ನಾವಿನ್ನೂ ಆಳವಾಗಿ ವಿಚಾರ ಮಾಡಬೇಕಾಗಿದೆ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ಭಾಷೆ ಇರಬೇಕೋ ಇರಬಾರದೋ ಎಂಬ ಚರ್ಚೆ ಪ್ರತಿವರ್ಷ ನಡೆಯುತ್ತಲೇ ಇದೆ. ಎರಡೂ ಬಗೆಯ ವಾದಗಳು ಅಷ್ಟೇ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿವೆ. ಈ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಹೀಗೆಯೆ ಒಂದು ನಿಲುಗಡೆಗೆ ಬರದಂತೆ, ರಾಜಕೀಯ ಶಕ್ತಿಗಳು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿವೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ನಮ್ಮ ಸುಶಿಕ್ಷಿತರಿಗೆ ಕೂಡ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಗೊತ್ತಿಗೆ ಮತ್ತು ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ ಎಂದೇ ಹೇಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಬ್ರಿಟಿಷರು ಬಿಟ್ಟುಹೋದ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ನ್ಯಾಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಅಂಚೆ ತಂತಿಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಕೂಗಿ ಕರೆಯುತ್ತಿವೆ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ನಮ್ಮ ಶಾಲೆ ಕಾಲೇಜುಗಳಲ್ಲಿ ವಿಜ್ಞಾನವನ್ನು ಕಲಿಸುವುದಾದರೂ ಹೇಗೆ? ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಕಲಿಸುವುದು Light, Electricity ಮತ್ತು Sound ನ್ನೇ ಹೊರತು ಬೆಳಕು, ವಿದ್ಯುತ್ತು ಮತ್ತು ಧ್ವನಿಯನ್ನಲ್ಲ. ನಾವು ಉಸಿರಾಡಿಸುವುದು ಪ್ರಾಣವಾಯುವಾಗಿದ್ದರೂ ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ನಾವು ಕಲಿಯುತ್ತಿರುವುದು Oxygen ಅನ್ನು, Oxygen ಎಂದರೆ ಪ್ರಾಣವಾಯು ಎಂದು ಅನುವಾದ ಮಾಡಿ ಹೇಳಬಹುದು. ಈ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನವೂ ಒಂದು ವಿದ್ಯೆಯಾಗಿದೆ.

ಇಷ್ಟೆಲ್ಲ ಆಗಿಯೂ ನಮಗೆ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ. ಕಳೆದ ಎರಡು ನೂರು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ನಮ್ಮ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಶೇಕ್ಸ್‌ಪಿಯರನ ನಾಟಕಗಳನ್ನು ಕಲಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ. ಒಂದು ಕಾಲಕ್ಕೆ ವಿಜ್ಞಾನದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳೂ ಶೇಕ್ಸ್‌ಪಿಯರ್‌ನನ್ನು ಕಲಿಯಬೇಕಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಭಾರತದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಶೇಕ್ಸ್‌ಪಿಯರನ ಕೃತಿಗಳು ಅನುವಾದಗೊಂಡಿವೆ. ವರ್ಡ್ಸ್‌‌ವರ್ಥ್, ಶೆಲ್ಲಿ, ಕೀಟ್ಸ್‌, ಬಾಯರನ್, ಯೇಟ್ಸ್ ಮತ್ತು ಎಲಿಯಟ್‌ರಂಥ ಕವಿಗಳೂ ನಮ್ಮ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಅನುವಾದಗೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೂ ಇವರೆಲ್ಲರ ಪ್ರಭಾವ ನಮ್ಮ ಮೇಲೆ ಎಷ್ಟರಮಟ್ಟಿಗೆ ಆಗಿದೆ? ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಗೀತೆಗಳು ಅನುವಾದಗೊಂಡ ಮೇಲೆ ಹೊಸಗನ್ನಡ ಕಾವ್ಯ ಹುಟ್ಟಿತು ಎಂದು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡರೂ ಈ ಮಾತನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಕೇಳಬೇಕಾಗಿದೆ. ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆ ಶೇಕ್ಸ್‌ಪಿಯರ್‌ನನ್ನು ಅರಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ. ಉಳಿದ ಕವಿಗಳ ಪ್ರಭಾವ ಭಾಷೆಯ ಮೇಲೆ ಆಗಿರಬಹುದಾದರೂ ಅದು ಭಾಷೆಯ ಶಿಲ್ಪವನ್ನು ಬದಲಿಸುವಷ್ಟು ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿಯಾಗಲಿಲ್ಲ. ಭಾರತೀಯ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಸಾಹಿತ್ಯ ಎಷ್ಟರ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿದೆ? ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆಯ ಅಂತರಂಗವನ್ನು ನಾವಿನ್ನೂ ಹಿಡಿದುಕೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲವೆಂದೇ ನನ್ನ ಭಾವನೆಯಾಗಿದೆ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆ ನಮ್ಮ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಯಾವ ಪ್ರಯೋಜನವನ್ನು ಸಾಧಿಸುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆ ಅಭ್ಯಾಸ ಇನ್ನೂ ಆಗಬೇಕಾಗಿದೆ. ನಮ್ಮ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪತ್ರಿಕೆಗಳು ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿವೆಯೆಂಬುದು ನಿಜ. ನಮಗೆ ದಕ್ಕಿರುವ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಇಷ್ಟೇ ಎಂದು ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆಗಿಂತ ಇಂಗ್ಲಿಷರ ಭಾಷೆ ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಚಾರದಲ್ಲಿದೆ. ನಮ್ಮ ಆಡಳಿತ ಪದ್ಧತಿ, ಕಾಯಿದೆಗಳು, ಅಂಚೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಸಮೂಹ ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಕೂಡಿಕೊಂಡು ಇಂಗ್ಲಿಷರ ಭಾಷೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿವೆ.

ನಮ್ಮ ಶಿಕ್ಷಣದ ಮಾಧ್ಯಮದ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಪರೀಕ್ಷಿಸಿ ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ಗಂಭೀರವಾದ ಆಲೋಚನೆ ನಡೆಸಬೇಕಾಗಿದೆ. ಈ ಬಗ್ಗೆ ವಿಚಾರ ಮಾಡಿದಾಗ ಎದುರಾಗುವ ಪ್ರಶ್ನೆಯೆಂದರೆ ಕನ್ನಡದ ಭಾಷೆಗೆ ಈ ಶಕ್ತಿ ಇದೆಯೇ ಎಂಬುದು. ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಕೇಳಿದಾಗೆಲ್ಲ ಕನ್ನಡದ ಪರವಾಗಿ ನಾವೇನು ಉತ್ತರ ಕೊಡುತ್ತೇವೆ? ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಗೆ ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಸಾಹಿತ್ಯಕ ಪರಂಪರೆ ಇದೆ ಎನ್ನುವುದೇ ಆ ಉತ್ತರ. ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಶ್ರೀಮಂತಿಕೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಎರಡು ಮಾತಿಲ್ಲ ನಿಜ. ಆದರೆ ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕೂಡ ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಶಾಸ್ತ್ರಗ್ರಂಥಗಳು ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿದ್ದವು. ಪಾಣಿನಿಯ ‘ಅಷ್ಟಾಧ್ಯಾಯಿ’, ಪತಂಜಲಿಯ ‘ಮಹಾಭಾಷ್ಯ’, ಭರತನ ‘ನಾಟ್ಯಶಾಸ್ತ್ರ’, ಕೌಟಿಲ್ಯನ ‘ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರ’ದಂಥ ಕೃತಿಗಳು ಒಂದಾದರೂ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿಲ್ಲ. ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ಅದ್ಭುತವಾದ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ತಂದುಕೊಟ್ಟವರು ವಚನಕಾರರು. ಆದರೆ ವಚನಗಳ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯ ಶಕ್ತಿ ಲುಪ್ತವಾಗಿ ಮತ್ತೆ ಕನ್ನಡ ಕಾವ್ಯಭಾಷೆಯಾಗಿಯೇ ಮುಂದುವರಿಯಿತು. ಇಂದಿಗೂ ಕನ್ನಡ ಕಾವ್ಯಭಾಷೆಯೇ ಆಗಿ ಉಳಿದಿದೆ. ನಮ್ಮ ಆಡಳಿತದ ಮತ್ತು ಬೌದ್ಧಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಭಾಷೆ ಇಂಗ್ಲಿಷ್, ಪೂಜೆ ಪುನಸ್ಕಾರಗಳ ಭಾಷೆ ಸಂಸ್ಕೃತ, ಚಲನಚಿತ್ರದ ಭಾಷೆ ಹಿಂದೀ, ಕನ್ನಡ ಮಾತ್ರ ಕಾವ್ಯಭಾಷೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಕನ್ನಡ ಶಿಕ್ಷಣದ ಮಾಧ್ಯಮವಾಗಲು ಇನ್ನೂ ಹಿಂಜರಿಯುತ್ತಿದೆ.

ಕನ್ನಡ ಶಿಕ್ಷಣದ ಮಾಧ್ಯಮವಾಗಬೇಕಾದರೆ ನಮ್ಮ ಶಿಕ್ಷಕರೆಲ್ಲ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಮನಸ್ಸು ಮಾಡಬೇಕು. ವಿಜ್ಞಾನದ ಪುಸ್ತಕಗಳು ಯಾವುದೇ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿರಲಿ ಅದನ್ನು ಕನ್ನಡದ ಮೂಲಕವಾಗಿ ಕಲಿಸುವ ಸಂಕಲ್ಪಕ್ಕೆ ಬದ್ಧರಾಗಬೇಕು. ಒಂದು ಕಾಲಕ್ಕೆ ನಮ್ಮ ಹಳೆಯ ಪಾಠಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಸ್ಕೃತದ ಗ್ರಂಥಗಳನ್ನು ಹೀಗೆಯೇ ಕಲಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಇದು ನಾವು ಊಹಿಸಿದಷ್ಟು ಕಠಿಣವಾದ ಕೆಲಸವೇನಲ್ಲ. ಒಂದು ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಪರಿಣತನಾದ ಮನುಷ್ಯ ಯಾವ ಭಾಷೆಯನ್ನೂ ಬೇಕಾದಾಗ ಕಲಿಯಬಹುದು. ವಿಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ಸಂಶೋಧನೆ ನಡೆಸುವ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಜರ್ಮನ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಅರಿತವನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ. ನಮ್ಮ ಶಿಕ್ಷಕರು ತಾವು ಬೇರೆ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಕಲಿತು ಅಲ್ಲಿ ದೊರೆತದ್ದನ್ನು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯಬೇಕು. ನಮ್ಮ ದೇಶದಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಕರ ಸಂಬಂಧ ಈ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕೂಡ ಹಾರ್ದಿಕವಾಗಿದೆ. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು, ಶಿಕ್ಷಕರ ಮೇಲಿನ ತಮ್ಮ ನಂಬಿಕೆಯನ್ನು ಇನ್ನೂ ಕಳೆದುಕೊಂಡಿಲ್ಲ. ಕನ್ನಡದಿಂದಲೇ ನಮ್ಮ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ತಿಳುವಳಿಕೆ ಅರಳಬೇಕಾಗಿದೆ. ಭಾಷೆ ಕೇವಲ ತಿಳುವಳಿಕೆಯ ಆಗರವಲ್ಲ. ಅದು ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಬಲವಾದ ಉಪಕರಣವಾಗಿದೆ. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ತನ್ನ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಯೋಚಿಸುವುದನ್ನು ಮೊದಲು ಕಲಿಯಬೇಕು. ಈಗ ಅವನು ಇಂಗ್ಲಿಷಿನ ಮೂಲಕ ಯೋಚಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ನಮ್ಮ ಯೋಚನೆಗಳು ಎಷ್ಟೇ ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿದ್ದರೂ ಅವು ನಮ್ಮ ಭಾಷೆಯ ಅಥವಾ ನಮ್ಮ ಯೋಚನೆಯ ಭಾಷೆಯ ಶಿಲ್ಪವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತವೆ.

ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಯೋಚನೆ

ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ನಾವು ಯಾಕೆ ಯೋಚಿಸುವುದಿಲ್ಲ? ಬಹುಶಃ ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಉತ್ತರವನ್ನು ನಮ್ಮ ಮನೋವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪರಿಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಹುಡುಕಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಭಾಷೆಗೆ ಅದರದೇ ಆದ ಶಕ್ತಿಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಪರಿಮಿತಿಗಳೂ ಇರುತ್ತವೆ. ನಮಗೆ ಅರಿವಿಲ್ಲದೆ ಈ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಪರಿಮಿತಿಗಳು ನಮ್ಮ ವಿಚಾರಗಳಿಗೂ ಬಂದುಬಿಡುತ್ತವೆ. ಕನ್ನಡ ನಮಗೆ ಇಂದಿಗೂ ನಮ್ಮ ವಿಚಾರಗಳ ಭಾಷೆಯೇ ಅಲ್ಲ. ಕನ್ನಡ ಆ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಆಧುನಿಕತೆಯನ್ನು ಮೈಗೂಡಿಸಿಕೊಂಡಿಲ್ಲ. ಅಣು ವಿಜ್ಞಾನದ ಬಗ್ಗೆ, ಫ್ರಾಯ್ಡನ ಮನಃಶಾಸ್ತ್ರದ ಬಗ್ಗೆ, ಎಲಿಯಟ್‌ನ ನವ್ಯ ಕಾವ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ಇಂಥ ಹಲವಾರು ಆಧುನಿಕ ವಿಷಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಚರ್ಚಿಸುವುದು ಹೇಗೆ? ಇಷ್ಟರ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಕನ್ನಡ ನನ್ನ ಭಾಷೆಯಲ್ಲ. ಒಮ್ಮೆಲೆ ಆಧುನಿಕವಾಗಲೆಳೆಸುವ ಮನುಷ್ಯನಿಗೆ ಇರುವ ಅನೇಕ ಮುಜುಗರಗಳಲ್ಲಿ ಇದೂ ಒಂದು. ಈ ಬೌದ್ಧಿಕ ಪೂರ್ವಗ್ರಹ ನಮ್ಮನ್ನು ಬಾಧಿಸುವವರೆಗೆ ನಮ್ಮ ಭಾಷೆಯಿಂದ ನಾವು ದೂರವಾಗಿರಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಕನ್ನಡ ನಮಗಿನ್ನೂ ಆಡುಮಾತು, ಅದೊಂದು ಭಾಷಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲ. ಭಾಷೆಗೆ ಒಂದು ವ್ಯಾಕರಣವಿಲ್ಲದೆ ಅಥವಾ ಇದ್ದ ಮಾತ್ರಕ್ಕೆ ಅದು ಭಾಷಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಭಾಷೆಯ ಸಂಭಾವ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಭಾಷಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ನಿರ್ದೇಶಿಸುತ್ತದೆ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಭಾಷೆಯ ಅವಲಂಬನವನ್ನು ಕಿತ್ತೊಗೆಯುವವರೆಗೆ ತನ್ನ ಸಂಭಾವ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡಿರಲಿಲ್ಲ. ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ಈಗ ಸಂಸ್ಕೃತದ ಅವಲಂಬನ ಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ. ವಚನಕಾರರು ಅದನ್ನು ಕಿತ್ತೊಗೆದರು. ಈಗ ನಾವು ಇಂಗ್ಲಿಷನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದ್ದೇವೆ. ನಾವು ಬರೆಯುವ ಸೋಪಜ್ಞವಾದ ಕನ್ನಡ ಕೂಡ ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನ ಭಾಷಾಂತರವಾಗಿದೆ. ಭಾಷೆ ಭಾಷಾಂತರವಾದರೆ ಸ್ವಂತ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಅದು ಭಾಷಾಂತರದ ಅವಸ್ಥೆಯಿಂದ ಪಾರಾಗಿ ಬಂದು ಒಂದು ಭಾಷೆಯಾಗಬೇಕು. ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆ ತಾನೇ ಯೋಚಿಸುವ ಹವ್ಯಾಸವನ್ನು ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಈ ಹವ್ಯಾಸ ಹುಟ್ಟಬೇಕಾದರೆ ಭಾಷೆ ಶಿಕ್ಷಣದ ಮಾಧ್ಯಮವಾಗಬೇಕು.

ಕನ್ನಡ ಶಿಕ್ಷಣದ ಮಾಧ್ಯಮವಾಗಬೇಕಾದರೆ ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಬಗೆಯ ಸಾಹಿತ್ಯ ಹುಟ್ಟಬೇಕು. ಈ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ನೋಡಿದಾಗ ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಪ್ರಚಾರ ಪುಸ್ತಕಗಳು ಬಹಳ ದೊಡ್ಡ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದವೆಂದು ಹಿಂದೆ ಹೇಳಿದ್ದೇನೆ. ಈ ಚಿಕ್ಕ ಪುಸ್ತಕಗಳ ಲೇಖಕರು ಕನಿಷ್ಠ ಪಕ್ಷ ಆ ಪುಸ್ತಕಗಳ ಮಟ್ಟಿಗಾದರೂ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ವಿಚಾರ ಮಾಡುವಂತಾಯಿತು. ಅವರ ವಿಚಾರಗಳಾಗಲಿ, ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳಾಗಲಿ ಸ್ವೋಪಜ್ಞವಾಗಿರಲಿಕ್ಕಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಸ್ವೋಪಜ್ಞವಾದ ವೈಚಾರಿಕತೆಯ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಒಂದು ಭಾಷೆ ಅಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಣಗೊಂಡಿತು. ಇಂಥ ಸಾಹಿತ್ಯ ಹುಟ್ಟಿದರೆ ಓದುವವರಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಆಕ್ಷೇಪಣೆಯೂ ನಿರಾಧಾರವಾದದ್ದು. ಓದುಗರು ದೊರೆಯುತ್ತಾರೆ. ದೊರೆಯದಿದ್ದರೂ ಲೇಖಕನಾದರೂ ಕನ್ನಡವನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿದರೆ ಅದೇ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಯೋಜನವಾಗುತ್ತದೆ. ಅನುಷಂಗಿಕವಾಗಿ ಈ ಲೇಖಕ ಶಿಕ್ಷಕನೂ ಆಗಿರುತ್ತಾನೆ. ಅಂದಮೇಲೆ ಕನ್ನಡ ಶಿಕ್ಷಣದ ಮಾಧ್ಯಮವಾದರೆ ಅವನಿಗೆ ತೊಂದರೆಯೂ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ.

ಸಾಹಿತ್ಯವೊಂದರಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಭಾಷೆಯ ಸೃಜನಶೀಲವಾದ ಉಪಯೋಗವಾಗುತ್ತದೆಂಬ ತಪ್ಪುಗ್ರಹಿಕೆ ನಮ್ಮಿಂದ ದೂರವಾಗಬೇಕು. ಶಿಕ್ಷಣ ಕೂಡ ಒಂದು ಸೃಜನಶೀಲವಾದ ಕ್ರಿಯೆ. ಇಂದು ಶಿಕ್ಷಕ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧ ವ್ಯವಸಾಯದ ಸಂಬಂಧವಾಗಿದೆ. ಶಿಕ್ಷಕ ಹೇಳಿದ್ದನ್ನು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಬರೆದುಕೊಂಡು ಬಾಯಿಪಾಠ ಮಾಡಿ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ತಿರುಗಿ ಶಿಕ್ಷಕನಿಗೆ ಮುಟ್ಟಿಸುವುದು ಶಿಕ್ಷಣವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ನಮ್ಮ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರತಿಭಾವಂತ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಕೂಡ ಮಾಡುವುದು ಇದನ್ನೇ. ಆದರೆ ಶಿಕ್ಷಣ ಶಾಸ್ತ್ರಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಒಂದು ಕಲೆಯಾಗಿದೆ. ಶಿಕ್ಷಕ ನಟನಂತೆ ಒಬ್ಬ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲನಾದ ಕಲಾವಿದ. ಅಂಥ ಶಿಕ್ಷಕ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಸೃಜನಶೀಲವಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾನೆ. ಶಿಕ್ಷಕ ಎಂದೂ ಪುಸ್ತಕವಾಗಬಾರದು. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಓದುಗನಾಗಬಾರದು. ಶಿಕ್ಷಕನ ಭಾಷೆ ವಿದ್ಯೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಿರಬೇಕು. ಶಿಕ್ಷಣದ ಮಾಧ್ಯಮ ಇಂಗ್ಲಿಷಿನಂಥ ಪರಿಭಾಷೆಯಾದರೆ ಈ ಸೃಜನಶೀಲತೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅದಕ್ಕೆ ಕನ್ನಡವೇ ಶಿಕ್ಷಣದ ಮಾಧ್ಯಮವಾಗಬೇಕು. ಕನ್ನಡದಿಂದಲೇ ನಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳ ತಿಳುವಳಿಕೆ ಅರಳಬೇಕು. ಆದರೆ ಶಿಕ್ಷಕನೊಬ್ಬನ ಸಂಕಲ್ಪದಿಂದಲೇ ಶಿಕ್ಷಣ ಮಾಧ್ಯಮ ಬದಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ನಾನು ಮೊದಲೇ ಹೇಳಿರುವಂತೆ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ರಾಜ್ಯದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಸರಕಾರವೂ ಮನಸ್ಸು ಮಾಡಬೇಕು. ಜನತೆಯೂ ಹೀಗೆಂದು ಬಯಸಬೇಕು; ಈ ಮೂರು ಸೇರಿದಾಗಲೇ ಕನ್ನಡ ಮಾಧ್ಯಮ ಸಾಧ್ಯ.

ಪ್ರಸಾರಾಂಗ

ನಮ್ಮ ಸಂಶೋಧನೆಗಳ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಯೋಜನ ಎಂದರೆ ಉಪಯುಕ್ತತೆಯೇ ಆಗಿದೆ. ಈ ಉಪಯುಕ್ತತೆ ಒಳ್ಳೆಯ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ನೀಡಬೇಕಲ್ಲದೆ ಅದು ಬರಿಗಣ್ಣಿಗೇ ಕಾಣಿಸುವಷ್ಟು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿರಬೇಕೆಂದು ನಮ್ಮ ಆಸೆ. ಆದ್ದರಿಂದಲೇ ನಮ್ಮ ಪ್ರಸಾರಾಂಗಕ್ಕೆ ಸಂಶೋಧನಾಂಗದಷ್ಟೇ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಇದೆ. ಸಂಶೋಧನೆಯಿಂದ ದೊರೆತ ವಿದ್ಯೆಯನ್ನು ಪ್ರಸಾರಾಂಗ ಮೂರು ರೀತಿಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ನಾಡಿನ ತಜ್ಞರಿಂದ ಗ್ರಂಥಗಳನ್ನು ಬರೆಯಿಸಿ ಪ್ರಕಟಿಸುವುದರ ಜತೆಗೆ, ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಿರುವ ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನೂ ಅದು ಪ್ರಕಟಿಸಬೇಕು. ಇಂದು ತಿಳುವಳಿಕೆ ಪರಿಪ್ರೇಕ್ಷ್ಯವಿಲ್ಲದೆ ತನ್ನ ಅರ್ಥವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ. ಕಲ್ಲಿನಲ್ಲಿರುವ ಶಾಸನಗಳನ್ನು ಕಣ್ಣೆತ್ತಿ ನೋಡದ ಜನ ಅದೇ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಗೊಂಡರೆ ಓದುತ್ತಾರೆ. ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಜನರಾಡುವ ಶಬ್ದಗಳನ್ನೇ ಕೋಶದಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದರೆ ಆ ಶಬ್ದಗಳಿಗೆ ತಿಳುವಳಿಕೆಯ ಬೆಲೆ ಬರುತ್ತದೆ. ನಮ್ಮ ಪ್ರಸಾರಾಂಗ ಇದಕ್ಕಿಂತ ವಿಶಾಲವಾದ, ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾದ ಪರಿಪ್ರೇಕ್ಷ್ಯವನ್ನು ಕಟ್ಟುವುದರಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದೆ. ಪ್ರಸಾರಾಂಗದ ಪ್ರಕಟನೆಗಳಿಗೆ ಇಂಥ ಒಂದು ಸಾರ್ಥಕವಾಗಬಲ್ಲ ಉದ್ದೇಶವಿದೆ. ಲೋಕದಲ್ಲಿಯ ತಿಳುವಳಿಕೆಯನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ತಿರುಗಿ ಲೋಕಕ್ಕೇ ದಾನ ಮಾಡುವ ಒಂದು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಪ್ರಸಾರಾಂಗದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಸಂಗ್ರಹವಾದ ತಿಳುವಳಿಕೆಗೆ ಗ್ರಂಥಗಳ ರೂಪವನ್ನು ಕೊಡುವ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ ಈ ಪ್ರಸಾರಾಂಗದ್ದಾಗಿದೆ. ಈ ರೂಪಾಂತರದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ನಮ್ಮ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯವಾಗಿದೆಯೆಂದರೂ ತಪ್ಪಿಲ್ಲ.

ಪ್ರಕಟಣೆಗಳ ಮೂಲಕ ಬೌದ್ಧಿಕ ವಲಯದಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯೆ ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡುತ್ತಾ ಕನ್ನಡದ ಚಿಂತನೆಗಳು ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಚರ್ಚೆಗೊಳ್ಳುವಂತೆ ಮಾಡುವುದು. ‘ಪುಸ್ತಕ ಯಾತ್ರೆ’, ‘ಬಿತ್ತರ’, ‘ಪ್ರಸಂಗ’ದಂಥ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಹಮ್ಮಿಕೊಂಡು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯೆ ಪ್ರಸಾರ ಮಡುತ್ತಾ ಅವರ ಜೀವನ ಹಸನಾಗುವಂತೆ, ಕನ್ನಡ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಸದಾ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲವಾಗಿರುವಂತೆ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವುದು. ಹಾಗೂ ಕಮ್ಮಟಗಳು, ಶಿಬಿರಗಳು, ವಿಜ್ಞಾನ ಬೋಧನೆಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಮುಂತಾದವುಗಳ ಮೂಲಕ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನ ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡುವುದು.

ವಿಜ್ಞಾನದ ಸಂಗತಿಗಳನ್ನು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರಿಗೆ ತಿಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ‘ವಿಜ್ಞಾನ ಸಂಗಾಗಿ’ ಎಂಬ ಮಾಸಿಕವನ್ನು ಕನ್ನಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಪ್ರಸಾರಾಂಗ ತರುತ್ತಿದೆ. ವಿಜ್ಞಾನ ನಮಗೆಲ್ಲ ಉಪಕಾರಕವೇನೋ ಹೌದು. ಅದರಂತೆ ಒಂದು ಆಹ್ವಾನವೂ ಹೌದು. ನಮಗರಿವಾಗದಂತೆ ವಿಜ್ಞಾನ ನಮ್ಮ ದಿನನಿತ್ಯದ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಂಡು ಬಿಟ್ಟಿದೆ. ಆದರೂ ನಮಗಿನ್ನೂ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ ಬಂದಿಲ್ಲ. ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ನಾಗರಿಕತೆಯ ಒಂದು ಮಹತ್ವದ ಕೊಡುಗೆಯಾಗಿರುವ ವಿಜ್ಞಾನ ನಮ್ಮ ದಿನನಿತ್ಯದ ಜೀವನವನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತಿರುವಾಗ ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಆಗುವ ಮಾರ್ಪಾಡುಗಳನ್ನು ಇಂದು ದಾಖಲಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ. ಅದರ ಜೊತೆಗೆ ವಿಜ್ಞಾನವನ್ನು ನಾವು ಯಾವ ವಿವೇಕದಿಂದ ಉಪಯೋಗಿಸಬೇಕೆಂಬುದರ ತಿಳುವು ಕೂಡ ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಮೂಡಬೇಕಾಗಿದೆ.

ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯರಲ್ಲಿ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಸಾಹಿತ್ಯ ವಿಫುಲವಾಗಿ ಬೆಳೆದುಬಂದಿದೆ. ಅಂಥ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಬರಬೇಕು. ತಿಳುವಳಿಕೆ ಎಷ್ಟೇ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾಗಿರಲಿ, ಅಗತ್ಯವಾದದ್ದೇ ಆಗಿರಲಿ ನಮ್ಮ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಅದು ಮೂಡಿ ಬರದಿದ್ದರೆ, ಅದು ನಮ್ಮ ತಿಳುವಳಿಕೆಯಾಗಲಾರದು. ನಮ್ಮ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಈಗ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿರುವ ‘ವಿಜ್ಞಾನ ಸಂಗಾತಿ’ಗೆ ಈ ಮಹತ್ತರವಾದ ಉದ್ದೇಶವಿದೆ. ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಮೌಲಿಕವಾದ ವಿಜ್ಞಾನ ಹುಟ್ಟಿ ಬರಬೇಕಾದರೆ ನಮ್ಮ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಸಾಹಿತ್ಯ ಹುಟ್ಟಿಬರಬೇಕು. ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಚಿಂತನೆ ನಡೆಯಬೇಕು. ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ಅಂಥ ತೇಜಸ್ಸು, ಶಕ್ತಿ ಇವೆ. ವಚನಕಾರರ ಭಾಷೆ ಅಣು ವಿಜ್ಞಾನದ ಅರ್ಥವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಲು ಸಮರ್ಥವಾಗಿದೆ.

ಆಡಳಿತಾಂಗ

ನಮ್ಮ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಆಡಳಿತಾಂಗಗಳು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಅನವಶ್ಯಕ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ ಕಣ್ಣಿಗೆ ರಾಚುವಂತಿದೆ. ಅವುಗಳಿಗೆ ನಿರ್ಮಿಸುವ ಕಟ್ಟಡಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ಅಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವವರಿಗೆ ದೊರಕುವ ವಿಶೇಷ ಸೌಲಭ್ಯಗಳವರೆಗೆ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳ ವಿವಿಧ ವಿಭಾಗಗಳು ಮತ್ತು ಆಡಳಿತಾಂಗ ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ತಾರತಮ್ಯ ಬೆಳೆಯುತ್ತಲೇ ಬಂದಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಆಡಳಿತಾಂಗಗಳು ಆಡಳಿತವನ್ನು ಮಾತ್ರ ನಿರ್ವಹಿಸದೆ ಅಧ್ಯಯನಾಂಗಗಳ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಯನ್ನೂ ನುಂಗಿ ಹಾಕಿವೆ. ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ನೀತಿಯನ್ನೂ ಅವೇ ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತಿವೆ. ಈ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯು ಬದಲಾಗದ ಹೊರತು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಬಗೆಹರಿಯುವುದು ಕಷ್ಟ.

ಕನ್ನಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವು ಈ ಅಂಶವನ್ನು ಮನಗಂಡು ತನ್ನ ಇಡೀ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಆಡಳಿತಾಂಗದ ಪ್ರಾಧಾನ್ಯವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೆತ್ತಿಕೊಂಡಿದೆ. ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಮುಂಚೂಣಿಗೆ ಬರಬೇಕಾದ ಸಂಶೋಧನೆಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವ ಸಂಶೋಧನಾಂಗ ಮತ್ತು ಜನಸಂಪರ್ಕದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವ ಪ್ರಸಾರಾಂಗ ಇವುಗಳೊಡನೆ ಆಡಳಿತಾಂಗ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ನಿಂತು ಅವು ಸುಗಮವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ನೆರವಾಗಬೇಕಾಗಿದೆ. ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ವಿವಿಧ ಕಾರ್ಯಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಆಯಾಯ ಅಧ್ಯಯನ ವಿಭಾಗಗಳ ತಜ್ಞರು ನಿರ್ಧರಿಸಿ ಅವೆಲ್ಲವನ್ನು ಸಮನ್ವಯಗೊಳಿಸಿ ಜಾರಿಗೆ ಕೊಡುವಾಗ ಆಡಳಿತಾಂಗದ ಪ್ರವೇಶ ಮೊದಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯಪ್ರವೃತ್ತರಾಗುವ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳ ಆಯ್ಕೆ, ವಿವಿಧ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮುಂತಾದ ವ್ಯಾವಸಾಯಿಕ ಕೆಲಸಗಳಲ್ಲೂ ಆಡಳಿತಾಂಗದ ಪಾತ್ರ ಕೇವಲ ಕನಿಷ್ಠ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ. ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಂಪರ್ಕ ಸರ್ಕಾರದೊಡನೆ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ವ್ಯವಹಾರ, ಅನುದಾನ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುವಿಕೆ, ರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ಹೊರಗಿನ ವಿದ್ವತ್ ಸಂಸ್ಥೆಗಳೊಡನೆ ಸಂಪರ್ಕ ಮುಂತಾದ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಆಡಳಿತಾಂಗ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಇಂಥ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವಲ್ಲಿ ಆಡಳಿತಾಂಗಕ್ಕೆ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ವಿವಿಧ ಪ್ರಾಧಿಕಾರಗಳು ಸೂಕ್ತ ನಿರ್ದೇಶನಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ ಹಾಗೂ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಮಾಡುತ್ತವೆ.

ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಆಡಳಿತ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯ ಆಡಳಿತಗಳ ನಡುವೆ ಇರುವ ಮೂಲಭೂತ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಕನ್ನಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಗಮನಿಸುತ್ತಿದೆ. ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ಬರುವ ಮಾನವ ಸಂಪರ್ಕ, ನೀತಿ ನಿರ್ಧಾರ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿರುವುದಕ್ಕಿಂತ ಭಿನ್ನವಾದದ್ದು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಕನ್ನಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ರೂಪಿಸಬಯಸುವ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಆಡಳಿತ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಒಟ್ಟು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಉನ್ನತಿಗೆ ಪೂರಕವಾಗಿರುವಂಥದ್ದು.

ನಮ್ಮ ಆಡಳಿತಾಂಗದ ಕಾರ್ಯವ್ಯಾಪ್ತಿ ಮೇಲೆ ಹೇಳಿದಂತೆ ಮಿತವಾದದ್ದು. ಹೀಗಾಗಿ ಇದು ದೊಡ್ಡ ಕಛೇರಿಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯನ್ನು ನಿರೀಕ್ಷಿಸುವಂಥದ್ದಲ್ಲ. ದೈನಂದಿನ ವ್ಯವಹಾರಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಅವಶ್ಯವಾಗುವಷ್ಟು ಸಿಬ್ಬಂದಿಯೊಡನೆ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಸಂಶೋಧನಾಂಗದ ಪ್ರತಿನಿಧಿ ಆಡಳಿತವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಅನುಕೂಲವಾಗುವಂಥ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಿದು. ಇದು ಒಂದು ಉತ್ತಮ ಅವಕಾಶವಾಗಿರುವಂತೆ ದೊಡ್ಡ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯೂ ಆಗಿದೆ.

* * *